Vəhy nədir və peyğəmbərlərə necə gəlir?

Peyğəmbəri adi insanlardan fərqləndirən əsas cəhətlərdən biri, onun vəhyi, yəni Allahın göndərdiyi informasiyanı qəbul etməsi qabiliyyətidir. Bəs vəhy nədir? Peyğəmbərlər vəhyi necə qəbul edirlər? Bu suallara cavab tapmaq üçün bəzi faktları diqqətlə araşdırmaq lazımdır.

Məşhur hədis alimi Buxari hədislərin birində yazır ki, Yala bin Umayyanın sözlərinə görə, bir dəfə o Umardan xahiş etmişdir ki, peyğəmbərə vəhy gələndə ona göstərsin. Bir müddət sonra Peyğəmbər öz əshabələri ilə Ciranda olanda bir nəfər ondan soruşur: “Ümrünü həyata keçirmək üçün ihram geyib ətirlənmiş adam haqqında nə deyə bilərsən”. Bir müddət peyğəmbər dinmədi və ona vəhy gəlməyə başlandı. Umar isə Yalaya işarə verdi və o yaxınlaşıb gördü ki, peyğəmbər pərdə ilə örtüldü. Yala daxilinə baxanda gördü ki, peyğəmbərin sifəti qızardı və özü də xırıldamağa başladı. Vəhy qurtarandan sonra isə o, soruşdu, “ümrü haqqında sual verən kimdir? O dedi: “Ətiri bədənindən üç dəfə yu, bu cübbəni çıxart və həcc vaxtı etdiyini ümrü vaxtı da et” (Ал-Бухари, «Ал-Джами ас-сахих», 1536). Deməli, vəhyin qəbulu zamanı peyğəmbərin halı dəyişir, sifəti qızarır və xırıldamağa başlayır. Quranda halın dəyişməsi haqda Allah deyir: “Siz mütləq haldan hala keçəcəksiniz” (Quran, 84:19). Buxari bu ayə haqqında yazır: “… siz mütləq haldan hala keçəcəksiniz”, İbn Abbas, Allah hər ikisindən razı olsun, demişdir: “Burada, bir vəziyyətdən digər vəziyyətə keçmədən söhbət gedir ki, bunu sizin peyğəmbəriniz demişdir, Allah ondan razı olsun” (Ал-Бухари, «Ал-Джами ас-сахих», 4940). Belə çıxır ki, vəhy - insanın ekstatik vəziyyətidir ki, bu da sufinin tərikə yoluna və şamanların qamlıq vəziyyətinə uyğun gəlir.

Batin elmində, tərikə yolunu gedən türükün (türk) Haqqa çatması və ona qovuşması məqamı - Həcc (Hiccə) adlanır. Həcc üçün “ihram geyən” sufi, qamlıq səviyyəsinə (ihram halı, ihram vəziyyəti) çataraq Allahdan “əlqama”, yəni “ilham” almağa başlayır. Quranda ilham rəmzi Allahın ruha verdiyi azadlıq və Allahdan qorxmaqla bağlanır ki, Təbəri bunu Allahın ruha aşıladığı və ruhda yaratdığı vəhy kimi qeyd edir (Quran, 91:8). Allahın verdiyi vergi mənasında olan ilham sözünü Zəmahşəri vəhy kimi izah edir. Əl-Bağdadi bunu məntiqi bilikdən əlavə İlahi biliyin qanunlarını dərk etmək kimi də göstərir. Ona görə bu instinktiv bilik sayılır. Sufi konsepsiyasına görə, ilham – işıqdır ki, Allah möminlərin ürəklərinə göndərir (ət-Tirmizi) və yalnız ilhamın köməyi ilə insan Quranın batini mənasını dərk edə bilər («Ислам», Энциклопедический словарь, М., 1991, səh.96,97). Deməli, Quranın batini mənası da vəhylə bağlıdır.

Əlqama (ilham) rəmzi “qam”, yəni şamanlıqla bağlıdır və sufi - qamlama, şamanlıq vasitəsi ilə ekstatik vəziyyətə girir. Deməli, “ihram vəziyyəti” (İhram halı) sufinin ekstatik vəziyyətidir. Göy dünyasını səyahət edən sufinin, ihram vəziyyətinə girdiyi yer mikat adlanır ki, bu da “maq ata”, yəni Midiya maqının vəziyyəti deməkdir. İhram geymə, yəni ağ parçaya bürünmə rəmzi, sufinin ruhlar dünyasındakı nura bürünməsi mənasındadır. Qədim Misirin o dünya ilə bağlı mətnlərinin birində deyilir: “onlar orada ağ parçaya bürünmüşlər, ağ səndəl geymişlər və Dünya Sahələrinin əhatəsində olan böyük gölün yanına gedirlər ki, orada böyük Allahlar oturmuşlar və Allahlar ona həyat (ağacından) yeməyindən qida verirlər, hansından ki, özləri qidalanırlar və ölənlər də bunlardan yeyə bilirlər” (У.Бадж. “Египетская религия. Египетская магия” М.2000. səh.147). Deməli, sufi, qamlıq vəziyyətində ruhlar dünyasına, yəni Yuxarı Misirə daxil olur və oranı ziyarət edir. Misir ölkəsinin adının mənbələrdə eyni zamanda Kem, yəni Qam ölkəsi adlandırılması da onun, qam-şamanların göydəki dünyası olması deməkdir. Kitabi - Dədə Qorqudda Amit, yəni Midiya soyunun aslanı olan Qazan xan öz elini “Qom qomlamam qoma yurdum” adlandırır (“Kitabi - Dədə Qorqud”, B., 1988, səh.44). Bu o deməkdir ki, Qazan xan da öz yurdunu – qamlama ilə, yəni qamlıq vəziyyətində yaratmışdır. Belə çıxır ki, mənbələrdə Yuxarı Misir kimi qeyd olunan Kem ölkəsi elə Qazan xanın qamlama vasitəsi ilə yaratdığı ruhlar dünyasıdır. Kitabi - Dədə Qorqudda, Oğuzun içində yaradılmış bu ruhlar dünyası - İç Oğuz kimi də qeyd edilir.

Əl Fərabi, “Xeyirxahlıq şəhərin əhalisinin baxışları haqqında traktat”ında, vəhyləri qəbul etməni, ilkin materiya mənasında olan “fəal ağıl”ın, Allah vasitəsilə rəmz oxuyanlar nəslinin (peyğəmbərlər) ağlına “axıb tökülməsi” kimi göstərir. Fərabiyə görə, bu insanların ruhları “fəal ağıl”a, yəni ilkin materiyaya birləşmişdir və kamildir (Аль-Фараби, «Существо вопросов», böl.26,28, sayt: http://enoth.narod.ru/Philosophy/ph02_farabi.txt). İslamda bu İlahi mahiyyətin, rəmz oxuyanların ürəyinə “axıb tökülməsi” – “Fayd” rəmzi ilə qeyd olunur. Fayd rəmzi qədim Misirin Pta (qədim Misirdə Pta – sufi pirinin söz və fikri mənasındadır) rəmzinə uyğundur ki, bu da söz və fikir vasitəsi ilə İlahi mənbədən, yəni ilkin materiyadan, təsəvvür olunan varlığa (burada sufinin ürəyinə) tökülməsi  mənasındadır. Deməli, sufi pirləri olan peyğəmbərlər nəsli bilavasitə Allah vasitəsi ilə ilkin materiyadan istədiyi informasiyanı ala bilirlər.

Qurana görə, vəhy zamanı peyğəmbərin ürəyinə Ruhul-Əmin enir və məhz bundan sonra o vəhyləri qəbul etməyə başlayır: “Və həqiqətən bu aləmlərin Rəbbinin göndərdiyidir. Onunla sənin ürəyinə, açıq ərəb dilində Ruhul-Əmin endi ki, sən xəbər gətirənlərdən olasan. O həqiqətən ilkinlərin kitabındadır!” (Quran, 26:192-196). Ruhul-Əmin rəmzi, adından göründüyü kimi, Əminin, yəni qədim Misirin ilk fironu (pir) olan Amonun (Əman) ruhudur və onun enməsi də, Əmanın göndərdiyi informasiyanı peyğəmbərin qəbul etməsi deməkdir. Firon Amon isə, sufi silsiləsinin ən ali məqamı olan bəqa (bəglik) səviyyəsinə çatmış, bu məqamda göydə Ra günəş diski yaratmış firondur. Amonun fiziki ölümündən sonra, onun ruhu göyə qalxaraq, göydəki bu Ra diski ilə birləşmiş və Ra-Amona, yəni Rəhman Allaha çevrilmişdir. Quranda Ra-Amonun yaranması – Rəhmanın ərşi tutması kimi qeyd olunur (Quran, 2:29, 13:2, 20:5). Sufizmin bəqa səviyyəsi haqqında mən, kitab və məqalələrimdə geniş məlumatlar vermişəm.
Sufi dahilərindən olan Əl-Əşariyə görə isə əsl Quran kitabı elə insan ürəyinə göndərilmiş elmdir – vəhydir: “Böyük Allah demişdir: “Bu – həqiqi Qurandır – hansı ki “Lövhi-Məhfuz”dadır”. Quran - Mühafizə olunan lövhədədir, lakin eyni zamanda o, bilik verilmiş adamların ürəyindədir. Böyük və qüdrətli Allah dedi: “Əksinə, bu – aydın ayələrdir, kimə ki bilik verilmişdir, onun ürəyində saxlanılır” (Ал-Ашари, «Разъяснение основ вероисповедания», 3). Belə çıxır ki, həqiqi Quran peyğəmbərin ürəyinə verilmiş vəhydir. 

Qədim Misir yazılarında peyğəmbər deyəndə, göydə ölümsüzlük qazanmış Qor Allahı nəzərdə tutulur. Mənbələrin birində Tot Allahı Ra Allahına deyir: “Qoru bu gündən Xeben şəhərində düşmənlərə qalib gələn, qanadlı disk, Böyük Allah adlandırmaq lazımdır”, və onu bundan sonra “kim ki, beldə dayanmışdır” və “Bu Allahın peyğəmbəri” adlandırmaq lazımdır (Е. А. Уоллис Бадж, «Египетская книга мёртвых», М-СПб., Ексмо, 2005, səh.95). Əgər nəzərə alsaq ki, Qor Allahı deyəndə - “ilkin materiyadan yaranmış Ra”, yəni Ra-Amon Allahı nəzərdə tutulur, razılaşarıq ki, peyğəmbər deyəndə də Rəhman Allah təsəvvür edilməlidir. Peyğəmbər rəmzi haqda mən – “İslamın 124 min peyğəmbəri kimlərdir?” adlı məqaləmdə izah vermişəm.

Əflatun (Platon) görə də peyğəmbər deyəndə göydə peyğəmbərlik edən, yəni sirli rəmzləri “diktə edən” ruh nəzərdə tutulmalıdır. Onun sirli rəmzlərinə izah verənlər isə Allahın məhz bu iş üçün yaratdığı xüsusi “anlayan” tayfadır ki, bu da təfsirçilər, yozanlar nəslidir. Əflatuna görə, Allah - anlayan tayfa, yəni xəbər gətirənlər nəsli üçün xüsusi qaraciyər növü yaratmış və ona - Allahla əlaqə, gələcəyi görmə və s. İlahi xüsusiyyətlər vermişdir (Platon, “Timey”, 71E,72V). Quranda məhz bu müjdəçilər və xəbərçilər nəsli peyğəmbərlər adlandırılır (Quran, 2:213, 22:74).

Bütün bunlar o deməkdir ki, vəhy adlandırdığımız ekstatik vəziyyət Allah tərəfindən yalnız bir nəsilə verilmişdir ki, bu da peyğəmbərlər nəsli kimi tanıdığımız Azər oğlu İbrahim peyğəmbərin nəslidir. Batin elmində İbrahim (Əvrə-Qam) rəmzi – “qamlıq vəziyyətində Ra günəşi ilə birləşmiş Ba ruhu” mənasını verir. Mənbələrdə İbrahim peyğəmbərin İlahi oddan yaradılmış Evə atılması və bu evin cənnətə çevrilməsi o deməkdir ki, İbrahim obrazı - ilkin materiyadan (İlahi oddan) göydə cənnət yaratmış Ra-Amon Allahın obrazıdır. Digər yəhudi peyğəmbəri olan Yaqub peyğəmbər isə, Tövrata görə Allahla “mübarizə aparır” və Allah onu İsrail/İzrail adlandırır ki, bu da Osiris/Asar (Azər-Eli) eli mənasında, göydəki ruhlar dünyası – cənnət anlamındadır. Yaqub adı da Qeb (Qeyb) aləmi fikrini ifadə edir və Batin elmində bu obraz – “bəqa səviyyəsində yaradılmış Qeyb aləmi” deməkdir. Belə çıxır ki, peyğəmbərin “vəhy” adlandırdığımız ekstatık vəziyyəti, sufi türüklərin (türk-teurq) bəglık səviyyəsidir. Batin elmində “bəqa” rəmzi ilə “vəhy” rəmzi eyni mənalı rəmzlərdir və “Hu ilkin materiyası ilə birləşmiş Ba ruhu” deməkdir. Oğuz atalar sözü olan “bəglik verilir, qəhrəmanlıq isə döyüşdə qazanılır” deyimindən də aydın olur ki, bəglik - vəhy kimi Allah tərəfindən verilir.

Tövratda, bəqa səviyyəsində, yəni vəhy vasitəsi ilə yaradılmış Qeyb aləmi – Vəhy çadırı adlandırılır. Bu kitaba görə, Musa peyğəmbər qurban vasitəsi ilə İlahi odu, yəni ilkin materiyanı göydən gətirmiş və ondan Vəhy çadırı yaratmışdır ki, bu da elə Qeyb aləmi, yəni cənnət mənasındadır (Библия, Исх.13:21,40:38, Чис.9:15-23, Лев.6:12,13). Lakin vəhy vasitəsi ilə, yəni bəqa səviyyəsində yaradılmış Qeyb aləmi haqqında məlumat verən ən kamil kitab isə hindlilərin “Bxaqavad-Gita” kitabıdır. Bu kitabın adından da göründüyü kimi burada bəglik məqamında yaradılmış Qeyb aləmi Bxaqavad adlanır ki, kitabda Bxaqavan adı eyni zamanda Allahın adı kimi çıxış edir.

Yunan mifologiyasında sufinin “vəhy” ekstatık durumu - Vakh adlanır və O, ekstaz, vəcdə və cuşa gəlməni, eyni zamanda təbiət qüvvələrini bildirən Olimpiya Allahı sayılır. Vakh rəmzi digər yerdə Baxus adlanır ki, bu da bəqa rəmzi ilə eyni mənalıdır. Lakin Vakh, Baxus Allahları mənbələrdə Osiris, Adonis, Dionis və s. Allahları kimi də tanınır və bu rəmzlər də göydə yaradılmış ruhlar dünyası ilə əlaqədar rəmzlərdir.

Bəqa, vəhy rəmzləri, dilimizdə “İlahi yuxu” anlamında olan “vaqeə” rəmzi kimi də qalmışdır. Bu rəmzlər hind mifologiyasında Vaka (Bəqa/Baka) mənasında, nur saçan div və yarıtanrı asurları bildirir. Asurlar isə elə Şumer və qədim Misirin Asar, yəni Osiris (Azər) Allahlarıdır. Hind mifologiyasında Asurlar (Azərilər) müsbət keyfiyyətlərə malik varlıqlar sayılırlar. Bəglər isə burada bxakti (Bəg-Kuti) kimi qeyd olunurlar və bu da “Bəg-Xuda”  mənasında “Allahın bəgi” fikrini ifadə edir. “Bxaqavad-Gita” kitabında Allah açıq elan edir ki, yalnız “Mənim bxaktilərim” məni lazımi dərəcədə dərk edə bilərlər və mənim təbiətimə çata bilərlər. Bu kitabda Allah bildirir ki, bxaktilər, yəni Allaha sadiq və pak qulluqla məşğul olan bəg-xudalar, öləndə möminə çevrilir və əbədi dinclik tapırlar. Kitabda Allah, axirətdə gələcək sevimli yetirməsinə deyir: “Ey Kunti oğlu, cəsarətlə hər kəsə elan et ki, Mənim bxaktam heç vaxt ölməyəcəkdir” (Шри Шримад А. Ч. Бхактиведанта Свами, «Вхагавад-Гита» Как она   есть. М., 1990, 13/19; 9/31). Deməli, Hind mənbələrinə görə də bəglik məqamı – ölümsüzlüklə bağlıdır və Allah, sevimli mömin bəglərinə əbədi xoşbəxt həyat söz vermişdir.

Veda şastralarında qeyd olunur ki, Allahın bxaktiləri - yarıtanrılardır. İstənilən işlə məşğul olan bxakti - Allahın himayəsi altındadır və onlar Allahın əbədi, məhv olmayan aləminə daxil olurlar (Шри Шримад А. Ч. Бхактиведанта Свами, «Вхагавад-Гита» Как она   есть. М., 1990, 562; 13/19; 18/56). Belə çıxır ki, bxaktilər eyni zamanda yəhudilərdir. Çünki yalnız yəhudi levitlərini (İslamda Əl-Beyt) Allah “Mənim” adlandırır və Özünə qulluq üçün ayırmışdır. Əgər biz nəzərə alsaq ki, qədim mənbələrdə “yəhudi” deyəndə “ya-xuda”, yəni Midiyanın kuti/qutilər nəsli nəzərdə tutulur, razılaşarıq ki, bxakti [BXKT] rəmzi altında da bəg-kuti [BG-KT], yəni bəg-xuda [BG-XD] nəsli başa düşülməlidir. Qita/Qata rəmzləri də bu mənada “Allah və onun nəsli ilə bağlı olan” mənasındadır.

İnduizmdə, yoqa sisteminin ən ali səviyyəsi “bxakti-yoqa” adlanır. Yoqa sisteminin digər növləri yalnız bxakti-yoqanın bxakti səviyyəsinə qalxması üçündür (Шри Шримад А. Ч. Бхактиведанта Свами, «Вхагавад-Гита» Как она   есть. М., 1990, 346). Bu isə onu deməyə əsas verir ki, bxakti səviyyəsi elə sufizmin ən ali səviyyəsi olan bəqa (baka) səviyyəsidir və bu səviyyəyə qalxmış müdrik əbədi Allahda olur. Mətnlərə görə, əməli-saleh bxakti yoqa ilə məşğul olmur, çünki onlar həmişə Krişna vəziyyətində olurlar və yalnız onlar Qitanı dərk edə bilərlər. Hind mənbələrində Ali İlahi Şəxsiyyət adlandırılan Allah, bxakti ilə beş növ müxtəlif əlaqədə ola bilir: passiv vəziyyətdə, aktiv vəziyyətdə, dost halında, ana-ata kimi və sevgili yar qismində bxakti olmaq mümkündür.

Bxakti-yoqa eyni zamanda braxmo-bxakti pilləsinə çatmaq, yəni ilkin materiyaya tam qovuşmaq, onunla vəhdət təşkil etmək deməkdir. “Bxaqavad-Gita”da deyilir: “Kim ki, braxma-bxuta səviyyəsinə  qalxır, o ən Ali Braxmanı dərk edir. O heç vaxt qəmgin olmur və heç nə arzulamır. O bütün varlıqlara eyni gözlə baxır. Belə insanlar – deyə Allah bildirir – pak məhəbbət və sədaqətlə Mənə qulluq etmək hüququ qazanırlar (Шри Шримад А. Ч. Бхактиведанта Свами, «Вхагавад-Гита» Как она   есть. М., 1990, 18; 18/54). Burada Ali Braxman dedikdə - ilkin materiyanı özünə tabe etmiş Amon, yəni Rəhman Allah nəzərdə tutulur. Əgər nəzərə alsaq ki, Batin elmində “braxmo” rəmzi elə “İbrahim” rəmzidir, anlayarıq ki, braxmo-bxuta səviyyəsi elə İbrahim məqamıdır. Bu isə İbrahim peyğəmbərin İlahi oddakı ölümsüzlük səviyyəsini bildirir. Bu fəlsəfənin və ümumiyyətlə “Bxaqavad-Gita” adlanan İlahi nəğmələrin elmi izahı, müəllifi olduğum “Batini-Quran” kitabında verilmişdir.

Bütün bunlar o deməkdir ki, vəhy adlandırdığımız ekstatik vəziyyət, Azər oğlu İbrahim peyğəmbərin bəglər nəslinə verilmiş İlahi bəqa səviyyədir. Bu səviyyə müxtəlif insanlara müxtəlif məqsədlərlə verildiyi üçün, vəhyin qəbulu da öz məqamına görə müxtəlif formada özünü göstərir.

Firudin Gilar Bəg

www.gilarbeg.com

Məhəmməd peyğəmbər - Nurdan yaradılmış Azər Allahıdır

                                                      “Həqiqət bir gizli sirdir, aça bilirsən gəl bəri.                                                                  Küfr içində İman vardır, seçə bilirsən gəl bəri”

                                                                                                Şah İsmayıl Xətai

Bu gün artıq hamıya məlumdur ki, Quranın zahiri mənasından başqa, yeddi qat dərinliyə malik batini mənaları vardır. Zahiri İslamın 1400 yaşı varsa, batini İslamın 5500 yaşı var və o Şumerdən başlanır (bax. “Həqiqi İslam Şumerdən başlanır”, sayt: http://gilarbek.blogspot.com/2013/02/hqiqi-islam-sumerdn-baslanr.html). Gizli mənalara malik Batin elmini qədimdə yalnız sufi pirləri (batinilər) bilmişlər. Bu elmi bilməyən insanların qədim yazılara izah verməsi isə zahiri məntiqin insanlar arasında əsas məna kimi qəbul olunmasına və Adəmin cənnətdən qovulmasına gətirib çıxarmışdır. Bu məqalədə mən Məhəmməd peyğəmbərimizlə bağlı həqiqətlərin Batin elmi ilə izahını verəcəyəm.

 Məhəmməd peyğəmbərin mənbələrdə “İki dünyanın ağası” adlandırılması onu göstərir ki, O qədim Misirdə Ra-Amon adlandırılan Allahın obrazıdır. Çünki Misir mənbələrinə görə, məhz Ra-Amon Allahı göydə ruhlar dünyası olan Qeb (İslamda Qeyb) dünyasını yaradaraq, onun və yerdəki Misirin Allahına çevrilmişdir. Quranda Ra-Amon Allahı Rəhman kimi qeyd olunur və bu da sufizmdə eyni mənalı adlardır. Deməli, Məhəmməd peyğəmbərin obrazı elə Rəhman Allahın obrazıdır. Bu fakt Quranda xüsusi nəzərə çatdırılır: “Peyğəmbərə itaət etmiş Allaha itaət etmiş olur… Sənə (Məhəmmədə) biət etmiş (and içmiş) olanlar Allaha biət etmiş olur…” (Quran, 4:80, 48:10). Hədislərin birində bunu Məhəmməd peyğəmbərin özü də açıq bildirir: “Kim ki, mənə itaət edir, Allaha itaət edir; kim ki, mənə itaət etmir, Allaha itaət etmir; kim ki. hökmdara itaət edir, mənə itaət edir, kim ki, hökmdara itaət etmir, mənə itaət etmir”. Belə çıxır ki, Məhəmməd peyğəmbər hökmdarlar hökmdarı, yəni şahlar şahıdır. Bu isə bilavasitə Rəhman Allahın tituludur.

Qurana görə, Məhəmməd peyğəmbərə Allah nuru verilmişdir ki, Mühiddin ibn Ərəbi bu nuru “Həqiqə Məhəmmədiyə”, yəni Haqq-Məhəmməd adlandırır. Haqq isə Allahın adıdır. Deməli, sufilərə görə də Məhəmməd peyğəmbər Allahın obrazıdır. Hədislərin birində Məhəmməd peyğəmbər deyir: “Şəriət - mənim sözlərim, təriqət – mənim əməlim, həqiqət isə mənim daxili vəziyətimdir”. Peyğəmbərin daxili vəziyyətinin həqiqət, yəni haqq olması, onun bədəninin, bütün yer kürəsini əhatə edən ilkin materiyadan (dirilik suyu, İlahi od və s.) ibarət olması deməkdir.

Quranın 69-cu surəsi “əl-Haqqa” adlanır və burada, bu rəmzin çox dərin mənada olması nəzərə çatdırılır: “O Haqq olan! Nədir o Haqq olan? O Haqq olanın nə demək olduğunu bilmək sənə nə verəcək?” (Quran, 69:1-3). Bizim “Haq” kimi ifadə etdiyimiz söz qədim Misir yazılarında Xak/Xeka kimi qeyd edilir və Misir ölkəsinin başçısına, Allahına aid edilirdi. Onun qulları isə baka/bəqa adlanırdı ki, bu da bəg mənasını verirdi («История Древнего Востока», М.,1988, том II, səh.338). Misir mənbələrində “Haqq” rəmzi Maat Allahı ilə əlaqələndirilərək axirətdə zühur edəcək Mehdi obrazına da şamil edilirdi. Belə ki, qədim mətnlərdən birində, Yerdə və Göydə olan Maat Allahı İsidaya deyir: “[Öz] uşağınla, oğlunla gizlən və ona bu şeylər açılacaq. Onun üzvləri inkişaf edəcək və bütün gücləri, iki dəfə çox olacaq, [onda] ayılacaq. [Və o] öz atasının taxtında oturacaq, və [ona görə] qisas alacaq, [və o] İki şahlıqda (Aşağı və Yuxarı Misir) Xek yüksək vəzifəsini tutacaq” (Е. А. Уоллис Бадж, «Египетская книга мёртвых», М-СПб., Ексмо, 2005, səh.125). Deməli, Haqq (Xek) olan Məhəmməd peyğəmbər eyni zamanda axirətlə də bağlıdır.

Məhəmməd adının “Məd” hissəsi qədim Misirdəki Maat Allahının adı ilə eyni mənalıdır. İslamda Maat rəmzi - “Maad” və “Muta” rəmzləri kimi qeyd olunur və qayıdış mənasında gələcək həyat, məhkəmə günündən sonrakı dövr və s. deməkdir. Belə çıxır ki, Məhəmməd peyğəmbərin obrazı eyni zamanda axirətdə zühur edəcək Mehdinin obrazıdır.

Qədim Misir mənbələrinə Maat rəmzi - həqiqət, qayda-qanun, etik norma, Allahın təbiətdəki və cəmiyyətdəki təyini və s. mənalarında qeyd olunur (М. А. Коростовцев, «Религия древнего Египта», М., 1976, səh.142). Misirlilərin “Memfis İlahi traktat”ına görə, Allahların yaranışı, İlahi qayda-qanunun yaranışı ilə eyni zamanda baş vermişdir. Bu zaman yaxşı-pis arasındakı sərhəd, göy dünyasının yaranması, orada yaşama qanunları, mədəniyyət, sənət, qidalanma və s. hamısı Ptah Allahının Maatı yaratdığı zaman əmələ gəlmişdir və məhz bundan sonra Ptah Allahı dincəlmişdi (Г.Франкфорт, Г. А.Франкфорт, Дж. Уилсон, Т.Якобсен, «В преддверии философии», М., 1984, səh.69). Mənbələrdə Ptah (Fateh, Yafət rəmzləri) adlandırılan Allah - firon Amonun (Ra-Amon) sözü və fikri mənasını verirdi.

Digər tərəfdən, qədim Misir mətnlərində Maat həqiqəti - haqq məhkəməsinin rəmzi sayılırdı. Belə ki, əgər insan “ürəyində Maatla” yaşamışdırsa, deməli günahsız və pakdır və o yenidən dirilib Yaru çöllərində (cənnətdə) xoşbəxt yaşayacaqdır (У.Бадж. “Египетская религия. Египетская магия” М.2000, səh.358). Mənbələrə görə, insan öləndə, onun ruhu göy cənnətinə (Yuxarı Misir) qalxaraq, oradakı hakimləri inandırmağa çalışır ki, mən şahımı, atamı, Allahı məyus etməmişəm. Bundan sonra tərəzinin bir gözünə ölənin həyat fəaliyyətinin və mənəviyyatının rəmzi olan ürəyi, digər gözünə isə həqiqət rəmzi olan Maat lələyi qoyulur (Б.А.Тураев, “История Древнего Востока», Л., 1935, том I, səh.283). Deməli, Məhəmməd peyğəmbərin obrazı haqdan, həqiqətdən yaranmış Maat Allahının obrazıdır və o – “Həqiqət mənim daxili vəziyyətimdir” deməklə, özünün Haqq, Allah olmasını, yəni İlahi nurdan yaradılmasını nəzərə çatdırır.

Maat rəmzi Batin elmində qədim Misirin Atum Allahının adı ilə eyni mənalı rəmzlərdir ki, alimlərə görə Atum elə Adəmdir. Tövratda kosmik ölçüdə göstərilən Adəmi məşhur sufi Mühiddin ibn Ərəbi də Allah kimi təsvir edir və “Xəlq edilmiş” adlandırır. Sufilər dahisi Qəzaliyə görə, Allah mənasında olan bu nəhəng göy insanı elə Məhəmməd peyğəmbərdir. Fəzlullah Astarabadinin “Cavidannamə”sinə görə isə, Kəbə, Darüs-Səlam və Beytül-Muqəddəs - Adəmin bədənindədir. Belə çıxır ki, Məhəmməd peyğəmbərin obrazı, qədim Misirdə Maat/Atum adlanan və bədəni ilə bütün varlıqları əhatə edən kosmik insanın obrazıdır.

Fiva məbədindəki yazıda bildirilir ki, Maat - böyük Allahların vaxtında Göydən yerə enmiş və yerdə yaşayanlarla birləşmişdir (М.А.Коростовцев, «Религия древнего Египта», М.,1976, səh.142). Maatın göydən yerə enməsi və yaşayanlarla birləşməsi, çar hakimiyyətinin göydən yerə enməsi ilə bağlıdır ki, Şumer mənbələrinə görə bunlar Midiya sakinləri olan Kutilər (Qut/Xuda) nəslinin hakimiyyətidir (А. Оппенхейм, Древняя Месопотамия. М., 1980, səh.146).

Batin elmində Məhəmməd rəmzi Maq-Mada kimi açılır ki, sufilər bunu Midiya maqı kimi də oxuyurlar. Lakin maq rəmzi eyni zamanda qam, yəni şaman rəmzi ilə də eyni fikri bildirir. Şamanın qamlıq vəziyyəti – onun ekstatik durumda ruhunun ilkin materiyaya qovuşması deməkdir ki, sufizmdə bu vəziyyət Bəqa fazası adlanır. Bu fazada insan ruhu – sufilərin “Hu” adlandırdığı İlahla birləşir və vəhdət təşkil edir. Bu fazada insan - Allah kimi yaratma qabiliyyətinə, bütün elmləri tam kamil səviyyədə dərk etmək elminə sahib olur. Deməli, qamlıq vəziyyəti – bəşəriyyətə həyat vermiş ilkin materiyanın vəziyyətidir ki, qədim fəlsəfədə bu İlahi vəziyyət Xaos, türklərdə isə Oğuz kimi məlumdur. Belə çıxır ki, Məhəmməd adı - Midiya şamanın, yəni türk-teurqun ekstatik durumu, başqa sözlə sufinin bəqa-bəglik səviyyəsi deməkdir. İslamda bu vəziyyət - insani və ilahi mahiyyətin birləşməsi mənasında olan  “ittihad əl-ləhut bin nəsut” kimi də qeyd olunur. Midiya teurqlarının (türklərinin) göydə Allah yaratması haqqında mən kitab və məqalələrimdə geniş məlumat vermişəm. Bütün bunlar isə o deməkdir ki, Məhəmməd peyğəmbərin obrazı Midiya maqlarından olan türk bəginin obrazıdır. Maatın Göydən yerə enməsi və yaşayanlarla birləşməsi deyəndə də ilahi mahiyyət olan ləhutun, insanla birləşməsi başa düşülməlidir. Biz bu birləşməni – seyid-bəglərin “cəddi” adlandırırıq.

Sufizmdə “Allahdan başqa İlahi yoxdur və Məhəmməd onun Rəsuludur” şəhadəti daha dərin mənalara malikdir. Batinilikdə Rəsul [RS-L] rəmzi İsrail [SR-L] rəmzi ilə eyni mənalıdır və bu da “Osiris/Asar Allahının Eli” fikrini ifadə edir. Quranda (25:38, 50:12-14) Rəsul rəmzi Ress əshabi və Ressli kimi də qeyd olunur və bizə bu rəmz Rus kimi də tanışdır. Rus mənbələrində Rus ölkəsi, Oğuz eli kimi göydə qanla yaradılmışdır və bilavasitə ölümsüzlüklə bağlıdır. Mən, “Allah İsrail şahlığını kimə vəsiyyət etmişdir?” adlı məqaləmdə, göydə qanla yaradılmış Rus və Oğuz eli haqda geniş məlumat vermişəm. Deməli, Rus və Oğuz eli - göydə qurban ruhlarından yaradılmış cənnət anlamındadır ki, bu Osiris (Asar/Oziri/Azər) Allahının dünyası da qədim mətnlərə görə Talış dağlarının göylərində yaradılmışdır. Bu isə belə bir nəticə çıxarmağa əsas verir ki, “Allahdan başqa İlahi yoxdur və Məhəmməd onun Rəsuludur” şəhadəti Batin elmində - “İlkin materiyadan başqa İlahi enerji yoxdur və Məhəmməd bu İlahi enerjidən yaradılmış Osiris/Asar Elidir” kimi başa düşülməlidir. Əgər nəzərə alsaq ki, Asar, yəni Osiris şahlığı elə Azər Eli mənasındadır, qəbul edərik ki, Məhəmməd peyğəmbər elə Azər Allahıdır.

Sufizmdə, İslam rəmzi ilə eyni mənalı olan Səlim rəmzi, digər mənbələrdə Ur-Səlim kimi də yazılır ki, bu da elə Yerusəlim şəhəri anlamındadır. Bildiyimiz kimi, Məhəmməd peyğəmbər Merac gecəsi insanbaşlı Buraq atı ilə Məkkədən (Əl Haram) səmadakı Yersəlimə (əl-Əqsa) “səyahətə” çıxmış, oradan isə “nur pilləkanı” ilə (bəzən “pilləkan gecəsi” də adlanır) qalxaraq, Allahla “görüşüb söhbət etmişdir”. Yerusəlim rəmzi də sufizmdə “Rus-Aləmi” kimi də açılır ki, bu da elə Rəsul rəmzi kimi göydəki Osiris/Asar, yəni Azər şahlığı deməkdir.

Tarixçisi M. Xorenatsiyə görə, Yerusəlim şəhəri tikilib qurtardıqdan sonra Gel adlandırılır (М. Хоренаци, I/60). Gel, Gelat (Qulat/Xilat) isə ifrat ismaili şiələrin, yəni batini-nizarilərin elidir və o Midiya ərazisində mövcud olmuşdur. Bura eyni zamanda Azərbaycan atabəglərinin malikanəsi olan Xilatdır və Quranda (25:15) Xüld cənnəti adlandırılan cənnət də məhz burada yaradılmışdır. Qədim Misir mənbələrinə görə də Allah “Dünya”nı məhz bu Gel şəhərində yaratmışdır və bütün Misir fəlsəfəsi bu Gel eli ilə bağlıdır.

Buxarinin hədisinə görə, Məhəmməd peyğəmbərin Məkkədəki evi elə vərəsəliklə Əlinin qardaşı Aqilə, yəni Gelə çatmış evdir. Bu isə o deməkdir ki, Məhəmməd peyğəmbər də Gel rəmzi ilə, yəni qədim Geliopol şəhəri ilə bağlıdır.

E. ə. VIII əsrə aid Assuriya yazılarında Midiya ərazisində “Şərqin ərəbləri” (dəqiq: “Günəşin çıxdığı yerin ərəbləri”) ölkəsinin də adı çəkilir (И.М.Дьяконов, «История Мидии» М.-Л., 1956, səh.219-221). Şərq dedikdə, qədim Misir mətnlərində və məşhur sufi Sühravərdinin İşraq fəlsəfəsində - Allahların doğulduğu göy aləmi nəzərdə tutulur. Deməli, Ərəbistan ölkəsi, göylərdə yaradılmış ruhlar dünyası mənasındadır və burada Misir Allahları yaşayırlar. Yunan mənbələrinə görə, Xaosdan (Oğuz) Ereb yaranmışdır ki, bu da “göydə yaradılmış el” fikrini ifadə edir. Belə çıxır ki, sufilər də Ərəbistan deyəndə göydə yaradılmış Oğuz Elini (İç Oğuz) nəzərdə tuturlar. Kitabi - Dədə Qorqudda, göydə yaradılmış bu dünya - Əmman (Ümman) dənizində tikilmiş kafər şəhəri kimi qeyd olunur və orada asilər (ruhlar) su altında “mənəm Allah” deyə qışqırışırlar (“Kitabi - Dədə Qorqud”, B., 1988, səh.118). Bu ruhlar dünyası Kəbə, Darüs-Səlam və Beytül-Muqəddəs mənasındadır ki, Fəzlullah Astarabadinin “Cavidannamə”sinə görə bunlar Adəmin bədənindədir. Adəm, yəni qədim Misirin Atum Allahı isə elə göydə yaradılmış Osiris/Asar, yəni Azər şahlığıdır. Bu isə o deməkdir ki, Batin elmində Məhəmməd peyğəmbər – Azərbaycan göylərində yaradılmış Azər Allahıdır.

Qədim Misir rəvayətinə görə, Allahın ilkini olan Azər/Oziri (Oziri/Asar/Osiris) dünyaya hakim kimi gəlir və ondan sonra Allah Seti və onun 72 dostunu yaradır. Oziri insanları heyvan səviyyəsindən çıxarıb, onlara buğda əkməyi, şərab çəkməyi və s. mədəniyyət öyrədir. Lakin kiçik qardaşı Set ona həsəd apararaq, öz 72 yoldaşı ilə onu xaincəsinə öldürür. Ozirinin arvadı İsida isə, oğlu Qorla yenidən Oziri Allahını dirildir və o əvvəlki kimi dünyaya hakimlik etməyə başlayır. Xristian mətnlərdən olan ”Yanıçarın yazıları”na görə isə ölüb dirilən Məhəmməd peyğəmbər olmuşdur. Mətndə qeyd olunur ki,  Məhəmməd peyğəmbər ölənə yaxın öz ardıcıllarını yanına çağırıb bildirmişdi ki, “Mənə dəfn təşkil edin və Mən dirilənə qədər yanımda olun”. Başqa rəvayətə görə, Məhəmməd peyğəmbərin tabutu göyə qalxaraq orada asılı vəziyyətdə qalmışdır. (Г. В. Носовский, А. Т. Фоменко «Пророк завоеватель», М.2009,səh.5,238,37,46,81,83,85). Bütün bunlar o deməkdir ki, Məhəmməd peyğəmbər qədim Misir mənbələrində Asar/Osiris/Oziri kimi qeyd olunan Azər Allahının obrazıdır. Bunlar haqqında daha geniş məlumat, müəllifi olduğum “Batini-Quran” kitabında və məqalələrimdə verilmişdir.

                                                                             Firudin Gilar Bəg

                                                                             www.gilarbeg.com

Həzrəti Yusif - zühur edəcək İmamın obrazıdır

           Bu yaxınlarda televiziya ekranlarında, İran kinorejissorlarının çəkdiyi Həzrəti Yusif filminə baxdıq. Hamının bəyəndiyi bu film, Tövratda, Quranda və s. kitablarda qeyd olunan rəvayət əsasında çəkilmişdir. Bütün müqəddəs kitablarda yazılanlar kimi, bu rəvayətin də gizli mənası var ki, onu yalnız qədim yazıların batini mənalarını bilənlər anlayır. Mən də batin elmini bildiyim üçün, bu rəvayətin gizli mənasını açmaq qərarına gəldim. Çünki burada baş verənlər məhz Azərbaycanla və Azər oğulları ilə bağlıdır.
          Batin (Sufizm/Ledun) elmi rəmzlərlə bağlı elmdir ki, burada hər bir samit bir rəmz sayılır və xüsusi məna ifadə edir. Bu elmdə bütün fəlsəfi baxışlar, dinlər, təriqətlər və s. məntiqlər - bir kamil elmin müxtəlif hissələridir. Bu elmə görə, bütün yazılanlar bir kosmik hadisəyə həsr olunmuşdur və yalnız bu rəmzlərin izahı rəvayətin əsl mənasını üzə çıxarır.
           Həzrəti Yusif rəvayətindəki hadisə, yəhudilərin Yaqub peyğəmbərinin ailəsindən başlanır ki, yəhudi deyəndə qədim mənbələrdə Xəzər, yəni Azəri türk bəgləri nəzərdə tutulur. Yaqub rəmzi qədim Misir yazılarında Qeb kimi qeyd olunur. Qədim Misir kosmoqoniyasına görə, Qeb – göylərdə yaradılmış ruhlar dünyasıdır. Yaqub rəmzi də Ya-Qeb deməkdir ki, buradakı Ya rəmzi, Qebin müqəddəsliyini bildirmək üçün əlavə edilmişdir.
            Tövrata görə, Yaqub yuxuda Allahla tutaşır və Allah onu İsrail adlandırır. Sufizmdə Qeb rəmzi - bəqa, yəni bəglik rəmzi ilə eyni mənalıdır ki, bəqa rəmzi də tərikə yolunun ən ali məqamıdır. Sufi, silsilənin bu məqamına çatanda ilkin materiya ilə, yəni sufilərin Hu, İlah adlandırdığı enerji (dirilik suyu, İlahi od) ilə birləşir. Bu vəziyyətdə o istədiyini yaratmaq qüdrətinə sahib olur. Deməli, Yaqubun Allahla tutaşması, onun Bəqa səviyyəsində ilkin materiya ilə “mübarizəsi”, onu özünə tabe edib, ondan Qeb, yəni Qeyb aləmini yaratması mənasındadır. Yaqubun İsrail adlandırılması isə, bu Qeyb aləminin sonradan “Asar-Eli”, yəni göydə yaradılmış Osiris ölüm şahlığı mənasını verməsi deməkdir. Deməli, Yaqub obrazı, bəglik məqamında göydə yaradılmış Qeb cənnətinin və onun sahibi olan qədim Misirin Ra-Amon Allahın obrazıdır ki, İslamda bu Allah Rəhman kimi məlumdur.
            Tövrata görə, Yaqub peyğəmbər Lavanın qızı Raxillə evlənir və ondan iki oğlu – Yusif və Bənyəmin olur. Yaqub, bu oğullarını digər on oğlundan daha çox istəyir. Lavan rəmzi qədim mənbələrdə Livan və Alban kimi yazılır və sufizmdə bunlar eyni mənalı rəmzlərdir. Tövrata görə, Misir və Assur ölkəsi, Livanda ucalmış ağacın üstündə yerləşir ki, bu da dünya (həyat) ağacının budaqlarında yaradılmış Asar/Azər, yəni Osiris şahlığı mənasındadır. Deməli, qədim mənbələrdə (Yuxarı) Misir dedikdə - ölüm Allahı olan Osirisin göy şahlığı nəzərdə tutulur. Yaqubun Lavanın qızı ilə evlənməsi də, Ra-Amon Allahının, Albaniya göylərində yaradılmış Osiris şahlığına sahib olması deməkdir.
           Raxil rəmzi qədim mənbələrdə Raquil, İriqal, Araqil, Erakl və s. kimi yazılaraq Gelar (Xilar/Qelar və s.) fikrini ifadə edir ki, erməni mənbələrinə görə, Albaniya göylərində yaradılmış ölkə məhz Gelarküni ilə bağlıdır. Ermənistan tarixinə görə, Albaniya ölkəsi Gelarkünidən olan kiməsə əbədi verilmişdir. Albaniya, Ermənistan və ümumiyyətlə bütün qədim dünya tarixi, erməni mənbələrində Gelarküni adlanan Gel elindən başlanır. Buranın Sisaka, yəni Sak nəsli isə mənbələrdə padişahlar və peyğəmbərlər nəsli hesab olunur. Batini-Quran kitabında və məqalələrimdə mən bunları çoxsaylı faktlarla sübut etmişəm. Deməli, Yusif obrazı Albaniyanın Gelar eli ilə əlaqəlidir.
           Rəvayətdə Yaqubun on iki oğlu olur ki, qədim mənbələrdə bu - on iki İsrail şahı mənasındadır. Avropa yazılarında bunlar 12 Ezir (Azər), xristianlıqda İsa peyğəmbərin 12 həvariyunu kimi qeyd olunur. İsrail oğullarının bu 12 başçısı, ismaili şiələrində 12 İmam və ya 12 Pir kimi qalmışdır və bunlar “İsna Aşəriyə” (Azəriyə) adlanırlar.
           İsmailiyə fəlsəfəsinə görə, dünyanın yaranmasının əsas səbəbi – İlahi əmrin, İlahi həqiqətin həyata keçməsidir. Dünya - 12 ay və ya 12 bürcə uyğun olaraq, 12 “ada”dan (“əl-cəzair”) ibarətdir ki, hərəsinin öz ali xətibi var və onları “Dai Duat əl-cəzirə” və ya “Hüccət əl-cəzirə” adlandırırlar. Adada ali xətiblərin köməkçiləri olan xatib-nakibləri də mövcuddur ki, onların sayı, tam ayın günlərinə uyğun olaraq, 30 nəfər təşkil edir. Eyni zamanda hər nakibin, günün saatlarına uyğun 24 xatib-dai köməkçisi var və onların 12-si “görünən” (gündüz üçün) və 12 – “gizli”dir (gecə üçün). Ali rəhbərliyin üzvləri “Dai əd-Duat” adlanır. Dai rəmzi qədim dilçilikdə Dea, yəni Allah mənasını verir. Duat rəmzi isə qədim Misir mənbələrində Amduat adlanır ki, bu da ölüm şahlığı olan “Duatda olanlar” anlamındadır. Deməli, “Dai əd-Duat” rəmzi - göydə ada kimi təsəvvür olunan “Ölüm şahlığı Duatın Allahı” fikrini ifadə edir. Belə çıxır ki, İsmailiyə fəlsəfəsi qədim Misirin Osiris ölüm şahlığında olanların fəlsəfəsidir ki, mən Batini-Quran kitabında Duatda baş verən mistik hadisələrin bəzilərinə elmi izah vermişəm.
            İsmaili şiələrində on ikinci, yəni axırıncı İmam - Qaib, yəni Qeyb aləminə çəkilmiş hesab olunur və axirətdə o zühur etməlidir. Qeybə, yəni qədim Misirin Qeb aləminə çəkilmiş İmam rəmzi hədislərdə gizlilik sayılır və bu haqdakı bilik Allaha və peyğəmbərə aid bilikdir ki, insanlar üçün bu gizli qalmalıdır. Şiələr bu biliyin bilavasitə öz İmamlarına aid olduğuna inanırlar. Mənbələrə görə əl-Qaib (gözə görünməz varlılıq), yəni “gizli” İmam haqqında inam, Əli nəslində yaranmışdır ki, onlara görə Əli ölməmişdir və qayıdacaqdır.
Rəvayətdə Yusif quyuya salınaraq “yoxa çıxır” və uzun müddət sonra Misirin əmr sahibi kimi zühur edərək, elini çətinlikdən qurtarır. Deməli, Yusif obrazı, Qeybə çəkilmiş on ikinci İmamın obrazıdır. Maraqlı faktdır ki, Albaniya ilə bağlı olan Gelar toponimi, İran ərazisində – “On bir bəy Gilar” adlanır və bu da on ikinci bəyin qeybə çəkilməsi anlamındadır.
            Yusifin adı Misirdə Yuzarsifə çevrilir ki, Yuzarsif rəmzi – “Ya-Azər-Sif”, yəni Osiris-Yusif deməkdir. Yusifin Osiris adlandırılması onun Qeybdə, yəni Yuxarı Misirin Osiris şahlığında axirətə qədər gözləməsi mənasındadır. Deməli, Yusifin Yuzarsif adlanması, onun göydəki Osiris (Asar/Azər) şahlığında yaşaması anlamındadır.
            Yusif sözünün özü (Ya-Sif) qədim mənbələrdə sofi, İslamda isə sufi kimi qeyd olunan “müdrik” mənasındadır. Rəvayətdə Yusif yuxu yozan kimi göstərilir ki, batin elmində bu rəmz təkcə yuxuyozma mənasında deyil, rəmzləri oxuyan, onların gizli mənalarını açan sufi obrazıdır. Deməli, Yaqub oğlu Yusif peyğəmbərin obrazı - Azər elinin Gel, yəni Gelarküni batinilərinin nəslindən olan bir sufi müdrikinin obrazıdır.
Məlumdur ki, batiniliyə həyatı Gel (Gelat/Qulat) ismaililəri vermişlər. İfrat şiələr olan Gel batiniləri təbliğ edirdilər ki, insan üçün Allahın sübutu (Hüccət Allah və ya əl-Hüccə ələ-l-xalq) Hz. Məhəmməd olmuşdur, ondan sonra isə Qurandır. Lakin Quran dərkolunmaz olduğu üçün mütləq Quranın gizli sirlərini bilən, cəmiyyəti düz yola dəvət edən qəyyumu, səlahiyyətlisi olmalıdır. Belə sübut, səlahiyyətli - Allahın yerdə mövcudluğunun sübutu kimi Əli qəbul edilmişdir və ona mütləq itaət şiəliyin əsas şərtlərindəndir. İmamilərin inamına görə, yerdə həmişə Əli nəslindən “görünməz” və ya “görünən” cəmiyyətin başçısı – İmam olmalıdır.
Şiə ezoterizminin məşhur tədqiqatçısı Anri Korbenə görə, gözlənən İmam yeni Qanun, yeni Kitab gətirməyəcək, lakin bütün vəhylərin mənasını izah edəcək. Çünki, o özü Kamil İnsan formasında olan “əbədi peyğəmbər həqiqəti”nin ezoterikası mənasında bütün vəhylərin vəhyidir. Gözlənən İmamın gəlişinin mənası tam antropoloji vəhy, Ruhun insan daxilində çiçəklənməsidir.
            Şiə doktirasına görə İmam, insanların istəyindən aslı olmayan ali hakimiyyət mənasındadır və yuxarıdan təyin olunur. İmamın seçki yolu ilə seçilməsini birdəfəlik inkar edən şiələr elan edirlər ki, müsəlman cəmiyyətinin ali hakimiyyəti Əli nəslinə Allah tərəfindən verilmişdir. İmam öz hakimiyyətinin İlahi təbiətinə görə, dinin gizli sirlərini bilir ki, bu sirləri Məhəmməd peyğəmbər yalnız Əliyə açmışdır və atadan oğula ötürülür. Dördüncü İmamın sözlərinə görə - “Allahın dərki – İmamın dərkidir”, “Öz İmamını tanımadan ölən, cahil olaraq ölmüşdür”. Şiə İmamı – Allahın yerdəki canişini, qapısı - peyğəmbəri biliklərin varisidir ki, onun vasitəsi ilə Allaha yaxınlaşmaq olar. Allahı ağıl və düşüncə ilə yox, yalnız İmamın elmi ilə dərk etmək olar. İmamın gəlişinin əsas mahiyyəti - dini qanunun, yəni islamın “zahiri” qəbulunu ləğv etmək və İlahi həqiqətləri (əl-batini) tam açmaqdır. Bütün bunlar isə o deməkdir ki, Yuzarsifin dini biliyi və Amon dinini ləvğ etməsi, İslamın zahiri mənalarını rədd edib, batini mənalarını açması mənasındadır.
             Yusifin, fironun yuxusunu yozması da rəmzidir. Yusif, yeddi arıq inəyin yeddi kök inəyi yeməsini, həmçinin yeddi yaşıl sünbül və bir o qədər də qurusunu görməsini - yeddi ilin bolluq, yeddi ilin isə qıtlıq, aclıq olacağı kimi yozur. Batin elmində inək rəmzi göydə yaradılmış göy öküzü (dünyası) mənasındadır ki, qədim Misir mətnlərinə görə, insanlar öləndən sonra bura düşürlər. Buradakı yeddi rəmzi isə - yeddi zaman müddətinə, yeddi mərhələyə yaradılmış varlığı bildirir ki, Tövratda bu yaradılış – yeddi günə yaradılmış Dünya, yəni göydəki ruhlar dünyası - Qeb mənasındadır. Batin elmində, yeddi arıq inəyin yeddi kök inəyi yeməsi – 5500 il bundan əvvəl yaranmış və artıq bədəni ruhlarla dolmuş göy inəyinin (göy öküzü) yerinə, axirətdə yeni göy inəyinin (dünyasının) yaranması deməkdir. Quranda bu rəmz – “torpaqların dəyişdirilməsi” kimi, yəni göydəki köhnə cənnətin yerinə yeni cənnətin yaranması kimi qeyd olunur. Sünbül rəmzi də göyə ucalmış dünya ağacının rəmzidir ki, axirətdə birinci dünya ilkin materiyada məhv olacaq və onun yerinə ikinci dünya yaranacaqdır. Bütün bunlar isə o deməkdir ki, Yusif - axirətdə baş verəcək hadisələrin batini mənasını açıb insanlara çatdıracaqdır.
           Rəvayətdə, Yusifi Potifar satın alır ki, Potifar rəmz sufizmdə “firon-Yafət” anlamında, göy aləminin sahibi olan Ra-Amon Allahı deməkdir. Züleyxa (Selixa) rəmzi isə batin elmində “İlahın ruhu” fikrini ifadə edir ki, bu da ilkin materiya, yəni bəşəriyyətə həyat vermiş İlahi enerji anlamındadır. Qədim fəlsəfədə qadın obrazı - doğma, yəni yaratma, həyat vermə qabiliyyətinə görə ilkin materiyanın rəmzi sayılır. Deməli, Züleyxa obrazı qədim Misirin Atum Allahını, yəni Adəmi doğan ilkin materiyanın obrazıdır. Mənbələrdə bu obraz İsida, Xator, Kibela və s. kimi də qeyd olunur. Potifarla Züleyxanın evliliyi – Ra-Amon Allahının Qeyb aləmi ilə münasibətinin rəmzidir və bu “evlilik” axirətə qədər davam edir. Axirətdə isə göy şahlığınin sahibi olan Günaş Allahı Ra-Amon, öz taxt-tacını Ay Allahı rəmzində olan Mehdiyə verir. Mehdinin obrazı isə elə, axirətə qədər göydə qalan və öz zühurunu gözləyən Yusifin obrazıdır.
            Züleyxanın Yusifə olan məhəbbəti də, ilkin materiyanın insan ruhuna olan cazibəsini, yəni hər an birləşməyə meyli mənasındadır ki, sufizmdə bu “İlahi eşq” adlanır. Axirətdə Ra günəşi mənasında olan Osiris (Asar/Azər) ölür (Potifarın ölümü) ki, bu da Amon Allahının öz gücünü itirməsi anlamındadır. Rəvayətin axırında Yusifin Züleyxa ilə evliliyi – Mehdinin göylərə sahib olub, Ra-Amon Allahının taxtında oturması və bundan sonrakı zamanın sahibi məhz onun olması deməkdir. Rəvayətdə Yusifin öz ailəsi ilə, yəni on bir qardaşı və atası ilə görüşü, axirətdə İmamın zühuru, yəni zahirə, üzə çıxması, tanınması deməkdir. Çünki Yusif təkcə İsrail elinin yox, həm də gələcəkdə bütün dünyanın sahibinə çevriləcək bir varlığın obrazıdır.
Faktiki olaraq Yusif və Züleyxa rəvayəti – insanı, göydəki dünyanı yaratmış və axirətədək onu idarə edən, axirətdən sonrakı 2200 illik müddətdə də göy dünyasında ömür sürəcək Ra-Amon Allahının həyatının axirətlə bağlı hissəsidir. Batin elmində bu obraz – Rəhman Allahın yerinə keçəcək Rəhim Allahın obrazıdır.

Firudin Gilar Bəg
www.gilarbeg.com

Ən xoşbəxt və ən bədbəxt Azərilər

Xoşbəxtlik nədir? Kimlər xoşbəxt sayılmalıdır? Qədim müdriklər xoşbəxt deyəndə hansı meyarları əsas götürmüşlər? Bu və digər suallara cavab vermək üçün qədim mənbələrdə xoşbəxtlik rəmzinin kimlərə şamil edildiyini və ümumiyyətlə bu rəmzin nə ilə bağlı olduğunu bilmək lazımdır. Mən bu xoşbəxtlik anlayışını araşdırmaq qərarına gəldim və nəticəni oxuculara təqdim edirəm.

İlk dəfə xoşbəxtlik rəmzinə qədim şumer mənbələrində rast gəlinir. Dövrümüzün ən görkəmli araşdırıcısı Devid Rolun yazdığına görə, şumer mətnlərində xoşbəxtlik – ölən insanın ruhunun Dilmun cənnətinə düşməsidir. D. Rol yazır: “Qədim ədəbi abidələr açıq yazırlar ki, Dilmun - ölmüşlərin ruhlarının o dünyada xoşbəxtliyi daddığı yerdir. Beləliklə, burada dəfn olunmaq, insanın həyatı boyu Allahlara sadiqliyinin ən böyük mükafatıdır… Kramerin oxuduğu bir neçə mətnlər onu inandırdı ki, Dilmun – Allahlar monastırı, Zaqros dağ təpələrinin arxasında yerləşir… Kramer hesab edir ki, Dilmun İran ərazisində yerləşir, çünki, epik rəvayətlərdə o, dağlar arxasındakı uzaq ölkədə, “Günəşin çıxdığı yerdə” yerləşir… Cənnət haqqındakı şumerlərin mifinin öz tərcüməsinə əsaslanaraq Kramer, Dilmunu - “təmiz”, “nurlu” və “şəfəq saçan” torpaq kimi təsvir edir. Bu, “Ölməzlər ölkəsi” olmuşdur, oranın sakinləri nə xəstəlik, nə ölüm bilməzdilər... Qədim Şumer ədəbiyyatının bu yer cənnəti, heç şübhəsiz ki, Adəmin günah işlədənə qədər yaşadığı bağdır və bura xoşbəxtlik, hüzur yeridir və ən əsası təhlükəsiz yerdir (Д. Рол, “Генезис цивилизации. Откуда мы произошли…”, Эксмо, М., 2002, səh.267,271).

D. Rolun yazdıqlarından belə çıxır ki, xoşbəxtlik - Dilmun cənnəti ilə bağlıdır və əsl xoşbəxt insan o insandır ki, öləndən sonra onun ruhu İran dağlarında yaradılmış Dilmun cənnətinə düşür və burada onun ruhu ölümsüzlük qazanır. Deməli, şumerlilərə görə xoşbəxtlik – insan ruhunun cənnətdə ölümsüzlük qazanmasıdır. Ölümsüzlük qazanmış Dilmun Allahlarının kimlər olduğunu bilmək üçün batin (sufizm, ledun) elminə müraciət etmək lazımdır.

Dilmun [DLMN] rəmzi batin elmində Dil-Mun [DL-MN] və Dilum-On [DLM-N] kimi açılır ki, Dil-Mun rəmzinin izahını biz aşağıda verəcəyik. Dilum-On rəmzindəki On rəmzi qədim mənbələrdə İunu/Nu/No və s. kimi yazılaraq, qədim Misirin Gel şəhərinin (Geliopol/İliopol) digər adı kimi qeyd olunurdu. Erməni mənbələrində Ani kimi yazılan On (Gel) şəhəri, qədim Misirdə “Dünya”nın yaradıldığı şəhər kimi tanınırdı. Qədim Misirin “Ölülər kitabında” qeyd edilir ki, Allahların Evi Geliopolda (İunu/On) tikilmişdir və qoca Ra-nın Evi də buradadır. Geliopoldan çıxmış Ptah Allahı da bu günədək orada yaşayır. Usiri/Asar (Osiris) Allahının bədəni də İunu, yəni Geliopol şəhərində uyuyur. Deməli, On/İunu şəhəri qədim Misir Allahlarının göydəki evi, yəni cənnət evi mənasındadır.

Qədim Misir mənbələrində, ruhların göydəki evi – “xoşbəxt, rahatlıq ölkəsi” adlandırılır. Ra günəş Allahına həsr olunmuş himndə isə xoşbəxtlik ölkəsi deyəndə bilavasitə Osirisin (Asar/Azər) şahlığı nəzərdə tutulur (Е. А. Уоллис Бадж, «Египетская книга мёртвых», М-СПб., Ексмо, 2005, səh.317). Tanınmış misirşünas U. Bac yazır ki, misirlilərin inamına görə, Göydəki dünya –– nəhəng düzbucaqlı dəmir lövhədir ki, dünyanın dörd tərəfindəki sütunlar onu saxlayır. Digər mənbələrdə bu sütunlar – Geliopol, Herakl, İrəm, Xozroy və s. sütunları kimi qeyd olunur. Bu dəmir lövhədə Allahlar və ölmüş möminlər yaşayırlar və hər bir halal insan ora düşmək üçün çalışır. Bəzi müqəddəs yerlərdə bu lövhə dağın başına o qədər yaxın idi ki, ölənlər əziyyətsiz ora çıxıb, oradan Göydəki xoşbəxtliyə çata bilirdilər (У.Бадж, “Египетская религия. Египетская магия”, М.2000, səh.213).

U. Bacın yazılarından aydın olur ki, cənnət deyəndə Geliopol göylərində yaradılan ruhlar dünyası təsəvvür olunmalıdır. Bu lövhənin üstü isə Misir mənbələrində Yaru çölləri adlanırdı və mənbələrə görə, insan yerdə “ürəyində Maatla” yaşamışdırsa, deməli günahsız və pakdır. O yenidən dirilib, Yaru çöllərində xoşbəxt yaşayacaqdır (У.Бадж, “Египетская религия. Египетская магия”, М., 2000, səh.358). Maat mənbələrdə - haqq məhkəməsi mənasını da verirdi və hesab olunurdu ki, insanlar “Maatın hesabına, Maatda və Maat üçün” yaşayırlar. Maat imarəti mətnlərdə “İki həqiqətin imarəti” adlanır və biz bu Maat qalasını Midiya qalası kimi tanıyırıq. 

Erməni mənbələrində, Midiya ərazisində böyük səhra tikilməsi haqqında geniş məlumat verilir. Tarixçi Arakel Təbrizli yazır ki, paronterlər (fironlar) Yerusəlimdə yaşayaraq, İordan çayının sahillərinə səyahət edirdi və onlar əzəli Ermənistanda, yəni Sünikdə səhra tikib bərqərar etdilər. Arakel, səyahət yerlərini “Ermənistanın Yuxarı vilayəti”  adlandırır ki, bu da göydə yaradılmış Yaru çölləri mənasındadır. Arakel buranı - “mələklərin yaşadığı məskən və müqəddəs səhra” adlandırıb, Taron qavarında yerləşən Lazar (ElAzər rəmzi) monastrı ilə əlaqələndirir. Öldükdən sonra paronterlərin, yəni fironların ruhları, adlarını və qiyafələrini dəyişərək - insan səsinin eşidilmədiyi bu məkana köçürlər. Burada, böyük səhradakı “Atalar monastrı”nda ölmüşlərin ruhları yaşayış üçün bərqərar olurlar. Arakelə görə, ölmüşlərin ruhları bu səhradan çıxanda ölümcül vəziyyətə düşürdülər: “... və yalnız zaman-zaman çıxır, gəzir, sonra yenidən səhraya qayıdırdı, çünki o sudan çıxarılmış, can verən balığa bənzəyirdi və geriyə, suya qayıtdıqdan sonra yenidən canlanırdı: səhradan çıxanda [Vardapet Movses] boğulurdu və geri döndükdə isə canlanırdı” (А. Даврижеци, “Книга историй”, М.,1973, böl.24,51). Bu o deməkdir ki, ölmüş insanların ruhları məhz burada, Sünikdə yaradılmış xüsusi “səhra”da yaşamağa uyğunlaşmışlar. Buradan kənarda isə ruhlar üçün yaşayış yoxdur. Belə cıxır ki, Dilmun cənnəti Sünik (Gelarküni) göylərində yaradılmış Yaru çölləridir.

Dilmun [DLMN] sözündəki Dilum [DLM] rəmzi Sebeosun əsərində Del [DL], Delum [DLM] kimi yazılır və Midiya dağlarında ərazi kimi göstərilir. Sebeos, Del rəmzini Delum rəmzi ilə eyniləşdirir və burada yaşan xalqları mərd, qorxmaz xalq adlandırır (Себеос, “История императора Иракла”, 37, отд. III, böl. 37). Del [DL] rəmzi sufizmdə Ada-El [D-L] kimi açılaraq, Ata-Eli mənasında “Allahların eli” fikrini bildirir. Çünki, Dea/Teo, yəni “D” və “T” samitləri batin elmində yaradıcı, həyat verən mənasındadır ki, bu rəmz altında Misir Allahı Amon və ilkin materiya nəzərdə tutulur. Dilmun, yəni Del-Amon rəmzi də qədim Misirin Amon Allahının eli fikrini ifadə edir.

Kitabi-Dədə Qorqudda Əmən (Bəkdüz Əmən) kimi qeyd olunan Amon Allahı müqəddəsliyinə görə “Ya-Amon” kimi də yazılır və biz bu rəmzi “Yəmən” ölkə adı kimi bilirik. Yəmən ölkəsinin mənbələrdə “xoşbəxt ölkə” adlandırılması da onun ruhlar dünyası mənasını verməsi ilə bağlıdır. Maraqlıdır ki, bu gün Azərbaycanda yaşayan seyidlər, bəglər - özlərinin Allah nurundan yaranmalarını, ölümsüz olmalarını və əcdadlarının da Yəməndən Azərbaycana gəlmələrini xüsusi qeyd edirlər. Bu isə o deməkdir ki, seyidlər – Amon Allahının göydəki Yəmən elindən, yəni cənnətdən gəlmişlər.

Tanınmış alim A. Oppenheym bildirir ki, Mesopotamiyanın məhşur “Çarlar (şahlar) siyahısı”, yəni kutilər sülaləsinin hakimiyyəti, mifik dövrlərdən – “çar hakimiyyətinin Göydən yerə endiyi dövrlərdən başlanır” (А.Л. Оппенхейм, “Древняя Месопотамия”, М., 1980, səh.146). Ərəb mənbələrinə görə göydən yerə enmişlər, Salman ibn Rəbiənin başçılığı ilə gəlmiş İran əhalisidir («Azərbaycan tarixi üzrə qaynaqlar», B.1989, səh.59). Babil tarixçisi Berossa görə, kutilərin 21 şah sülaləsi midiyalıdır. Əgər biz Del rəmzinin mənbələrdə Delos, Tilos və s. kimi yazılışını və bu rəmzlərin eyni zamanda cənnət mənasında olmalarını da nəzərə alsaq razılaşarıq ki, Talış (Tilos/Atlas) dağlarında yaşayan seyidlər, bəglər – cənnət əhlidirlər.

Ərəb mənbələrində Dilmun rəmzinin Delum hissəsi - Deyləm kimi yazılır və deyləmlilərin zamanı qabaqlamaları və tam xoşbəxtliyə çatmaları qeyd olunur. Əbu əl-Ala İbn Xassul “Türklərin digər döyüşçülərdən üstünlüyü və böyük sultanın mövcudluğunun qədir qiyməti” əsərində, Deyləmilərin geneologiyası, onların dövlətləri, ləyaqətləri xüsusi qeyd edilir və onların tam xoşbəxtliyə çatmalarının sirləri və onların zamanı qabaqlamaları vurğulanır. Müəllif burada Ukayl, yəni Gel tayfasını əsil ərəb tayfası kimi qeyd edir (Ф.М.Асадов, “Арабские источники о тюрках в раннее средневековье”, Б., 1993, səh.104-107). Deməli, tam xoşbəxtliyə çatmış Deyləm türkləri elə misirlilərin Geliopol adlandırdığı Gel şəhərinin maqlarıdır.

Strabona görə, qədim dövrdən Gel şəhərində fəlsəfə və astronomiya ilə məşğul olan kahinlər yaşamışlar (М. А. Коростовцев, «Религия древнего Египта, М., 1976, səh.58). Ən qədim ovsunlar da Geliopol kahinləri tərəfindən tərtib edilmişdir. Bu isə o deməkdir ki, ölümsüzlük qazanmış Misir Allahlarının nəsli elə Deyləm türkləridir. Mən, türk sözünün qədim Misir mənbələrində teurq kimi yazılmasını və teurqiya, yəni qurban vasitəsi ilə göydə Allah yaradan maq mənasında olmasını – “Türk”, “Türkiyə” nə deməkdir? Ağlasığmaz həqiqətlər” adlı məqalədə yazmışam (http://gilarbek.blogspot.com/2012/06/turk-turkiy-n-demkdir-aglasgmaz-hqiqtlr.html). Hindlərin məşhur “Bxaqavad-Gita” kitabının (Bhaqavad-Gita) ilk cümlələrində bu teurqlar - Allahlar adlandırılır və onlar Dxarmo göylərində qurban mərasimi keçirirlər. Məhz bundan sonra göydə ruhlar dünyası, yəni günahlardan, bədbəxtlikdən kənar brahman dünyası yaranır ki, bu da əbədi xoşbəxtlik dünyası mənasındadır (Упанишады, М., 2000, səh.252). Hind mənbələrində brahmanlar - “bxakti”lər [BXKT] adlanır ki, bu da “bəg-kuti” [BG-KT] mənasındadır. Xalkidli Yamvlix, özünün “Misir sirləri haqqında” kitabında, göydə “Dünya yaradan” teurqları Misir maqları kimi göstərir və bildirir ki, onların son məqsədləri - ruhlarının yaradıcı Allahla vəhdətidir (А.Ф.Лосев, “История античной эстетики”, sayt: http://psylib.ukrweb.net/books/lose007/txt40.htm). Bu isə elə sufilərin tərikə (türklük) yolu deməkdir. Belə çıxır ki, ölümsüzlük qazanmış Deyləm türkləri – Midiya dağlarında yaşayan Gel batiniləri, yəni seyid-bəgləridir.

Tarixçi M. Xorenatsi Gel rəmzini Gelarküniyə aid edir və buradakı tikilini Telami [TLM] adlandırır ki, sufizmdə bu rəmz Delum [DLM] rəmzi ilə eyni mənalıdır (М. Хоренаци, Книга I, böl.12). Batin elmində Telami [TLM] rəmzi isə Milet [MLT] rəmzi ilə eyni məna verir ki, mənbələrdə miletlilər də öz xoşbəxtlikləri ilə ad qazanmışdılar. Deməli, ölümsüzlük qazanmış Deyləm türkləri – qədim dünyanın ən böyük və ən şöhrətli nəsli olan Gelarküni batiniləridir. Qədim Misir mənbələrində Gel kahinləri dedikdə də məhz onlar təsəvvür olunmalıdır.

İslamda Gel elinin sakinləri Gelat (Qulat) ifrat şiələri hesab olunur və onlar batiniliyin əsasını qoyan ismaili-nizariləridir. Bu ismaililərin İsmailiyyə fəlsəfəsi, qədim Misir və Əflatun fəlsəfələri ilə eynidir. Bu haqda mən “Batini-Quran” kitabında geniş izah vermişəm. Maraqlı fakt isə odur ki, batinilikdə İslam [SLM] rəmzi Salam/Səlim [SLM] rəmzi ilə eynidir və bu rəmzdən yaranmış Darussalam rəmzi (Salam/İslam evi) də xoşbəxtlik evi, cənnət mənasındadır. Deməli, İslam dini də göydəki cənnətlə bağlıdır.

Batin elmində Din [DN] rəmzi - Ədn [DN] cənnətinin adı eyni formada yazılır və bu da İslam dininin elə göydə yaradılmış el, yəni Ədn (Eden) cənnəti mənasında olması deməkdir. Quran yazır: “Allah mömin kişi və qadınlara əbədi qalmaq üçün altından çaylar axan bağlar və Ədn cənnətində gözəl yaşayış yeri vəd etmişdir. Allahın bu xoş niyyəti daha böyükdür: bu – böyük xoşbəxtlikdir… Onların Allah yanındakı mükafatı – altında çaylar axan Ədn cənnətidir ki, onlar orada əbədi qalacaqdır…” (Quran, 9:72, 98:8). Bu isə o deməkdir ki, İslam dini elə Dilmun cənnəti mənasındadır.

Sufizmdə İslam rəmzi – “İssi-Aləm”, yəni göydəki “Aləmin ruhu” kimi açıqlanır ki, qədim mənbələrdə “İssi-Aləm” rəmzi - “Aləm-İssi” mənasında Lamassu (və ya İlu – El) kimi yazılırdı və “insanı gözləyən Allah, ruh” mənasını verirdi. Əgər insanın bəxti gətirirsə, deməli ona köməklik edən “Lamassu” və ya “İlu” adlanan ruhu vardır (А.Оппенхейм, “Древняя Месопотамия”, М., 1980, səh.146,210,204). Buradan isə belə nəticə çıxarmaq olar ki, İslam rəmzi qədim Şumer, Misir və s. Allahlarının adlarından biridir.

İslamın ən tanınmış alimlərində olan Mühiddin İbn Ərəbinin yazdığına görə də, İslam dini elə Göydə yaradılmış dünya mənasındadır ki, məhz onu qəbul edən insanın ruhu o dünyada xoşbəxt həyat sürür. İbn Ərəbi yazır: “Böyük Allah dedi: Bu dini İbrahim, oğullarına və Yaquba da vəsiyyət etdi: Ey oğullarım, Allah sizin üçün din seçdi: müsəlman olaraq ölün - yəni Ona tabe olaraq. Burada din sözü dəqiq ifadə etmək və əhd-peyman üçün əlif və lam səsləri ilə (El) qeyd olunmuşdur, çünki bu din, Böyük Allahın dediyi kimi: “Allahda olan bu din – İslamdır”, yəni daha dəqiq tabe olmaq kimi məlumdur və tanışdır. Beləliklə, bu din sənin tabeçiliyindir. Böyük Allahdan isə sənin tabe olduğun qanunun qəbuludur” (Ибн Араби, “Геммы мудрости”, böl.8). Eyni fikirlər Quranda da xüsusi nəzərə çatdırılır (Quran, 3:85,102, 12:101). Deməli, İslam dini ölümlə və ölümdən sonrakı həyatla bağlıdır. Məşhur sufi Qəzaliyə görə də ölüm, insanın bir formadan digərinə keçməsi və əbədi həyat qazanmasıdır. Qəzali bildirir ki, bu dünya, səyyahların o dünyaya keçməyi yolundakı dayanacaq və ya bazar meydanıdır. Kim burada özlərinə səyahət üçün “azuqə” yığarsa, o, öləndən sonra xoşbəxt həyat qazanacaq (Абу Хамид аль Газали, “Эликсир Счастья”, гл.3, сайт: http://www.sufizm.ru/lib/gasali/selected/4/). İbn Ərəbi də nəzərə çatdırır ki, Allah əsl müsəlmanı öldürmür, onun ruhunu qəbul edib, göydəki cənnətdə ona yer verir və o bu göy dünyasında əbədi xoşbəxtlik qazanır. İbn Ərəbi bu cənnəti, Azər oğlu İbrahim peyğəmbərin atıldığı İlahi oddan yaranmış cənnət kimi təsvir edir (Ибн Араби, “Геммы мудрости”, böl.18). Belə çıxır ki, İslam dini Talış dağlarının üstündə İlahi oddan yaradılmış cənnətlə bağlıdır.

İlahi odun xoşbəxtliklə əlaqəsindən Ammian Marsellin də yazır: “Danışırlar ki, əgər buna inanmaq mümkünsə, maqlar özlərində heç vaxt sönməyən və Göydən düşmüş od qoruyurlar. Asiya şahlarına təqdim edilmiş bu odun kiçik hissəsi xoşbəxtlik gətirir”. Avestada və Əhəmənilərin Hörmüzü ilə bağlı təriqətlərdə, xoşbəxtliyin səbəbləri - məhz qüdrətli və ədalətli hökmdar dünyasının olması xarakterikdir. Qatalarda “dünya”, bilavasitə “hakimiyyət”, “güc” (hökmdarın) və s. ilə əlaqələndirilir və xoşbəxt həyatın, inkişafın əsas şərtlərindən sayılırdı” (История Иранского государства и культуры, М., 1971, səh.216,305). Qüdrətli hökmdarlar, şahlar deyəndə, mənbələrdə saklar nəslinin nümayəndələri olan şad-bəglər (seyid-bəg) nəzərdə tutulur. İslamdakı behişt rəmzi də - “bəg-şiyat” kimi açıqlanır ki, şiyat rəmzi qədim mənbələrdə şənlik, xoşbəxtlik, səadət, inkişaf, bolluq və s. mənasındadır. Deməli, behişt – “bəglik səviyyəsində yaradılmış xoşbəxt həyat” deməkdir. Digər tərəfdən dilimizdə “baqi İrəm” ifadəsi var ki, sufizmdə bu rəmz - “bəglik səviyyəsində yaradılmış İrəm” mənasını verir. Batin elmində bu rəmz – “bəqa (Allahla vəhdət) səviyyəsində yaradılmış İrəm bağı”, yəni cənnət deməkdir. Quranda İrəm şəhəri - dünyada bərabəri olmayan “sütunlar şəhəri” adlandırılır ki, bu da elə mənbələrdə Geliopol, Herakl, Xozroy və s. gözəgörünməz sütunlar üstündə yaradılmış cənnət deməkdir (Quran, 89:7).

Qurana görə də xoşbəxtlik - şərab, bal çayları axan, süd gölü, müxtəlif meyvəli ağacları və pak zövcələri olan cənnət bağında yaşamaqdır (Quran, 4:57, 9:72, 47:15-17). Quran da bu cənnəti, Azər oğlu İbrahim peyğəmbərin atıldığı ilahi odla əlaqələndirir və bu odda olanları xoşbəxt adlandırır (Quran, 20:10-13, 27:7). Quranda yazılanların təvili (batini mənası) onu göstərir ki, bu kitabda yazılanlar, Dilmun cənnətinin yaradılma prosesi ilə bağlı hadisələrin rəmzləşdirilməsidir. Əgər biz Əflatunun, bütün yazılı və şifahi ədəbiyyatın bir hadisəyə həsr olunmasını iddia etməsini nəzərə alsaq, razılaşarıq ki, Quran kitabında da söhbət, Əhdi-Ətiq və Əhdi-Cədiddəki kimi, firon Amonun Midiya göylərində cənnət yaratmasından gedir.

Qurana görə axirətdə Allah, xoşbəxtlik mənbəyi olan cənnətini öz istədiyi bir nəfərə verəcək və bunun qarşısını heç kim ala bilməyəcək (Quran, 6:134,135, 49:7, 7:184, 39:15). İbn Ərəbiyə görə, “Baldırın açılacağı gün”, yəni Allahın sirlərinin hamıya məlum olacağı o axirət günü yeni cənnət yaranacaq və onun sahibinə iman gətirənlər, yeni cənnətdə xoşbəxtlik tapacaqlar (Ибн Араби, “Геммы мудрости”, böl.14). M. Xorenatsiyə görə, axirətdə, cənnət mənasında olan Albaniya - Gel, yəni Gelarküni nəslindən bir nəfərə veriləcək. Mən, “Cənnət haqqında həqiqətlər və onun vərəsəliklə verilməsi” adlı məqaləmdə bu haqda geniş məlumat vermişəm (Sayt: http://gilarbek.blogspot.com/2013_03_01_archive.html).

Bütün bunlar o deməkdir ki, Dilmun cənnətində xoşbəxtliyə qovuşan Deyləm türkləri -Azəri seyid-bəgləridir və onlar yaradılış xüsusiyyətlərinə görə, ölən kimi, ruhları birbaşa göy cənnətinə qalxır və burada ölümsüzlük qazanır. Müqəddəslərin ruhlarının birbaşa cənnətə qalxması, onların Qədim Misirin Qor fironlarının (pir) törəmələri olması ilə bağlıdır. Belə ki, qədim Misirin ilk piri, yəni fironu olan Amon, əvvəl göydə ilkin materiyada Ra günəş diskini yaradır. Özü öldükdə isə ruhu göyə qalxaraq bu Ra diski ilə birləşir və Ra-Amon (İslamda Rəhman) Allahına çevrilir. Dilmun cənnətində bu Ra günəş Allahı - Qor qızılquşu kimi ömür sürməyə başlayır ki, onun yerdəki törəmələri də sonradan “Qor yoluyla gedənlər” adlandırılır. Adi insanlardan fərqli olaraq, bu seyid-bəglər nəsli doğulanda, göydə də Ra günəşi mənasında olan ulduz doğulur və bu nəsli ölənə kimi “himayə” edir. Öləndə isə Azəri müqəddəslərinin ruhu göyə qalxaraq bu ulduzla birləşir və rəmzi olaraq Ra-Amon Allahının yaranışı təkrar olunur. Deməli, bütün Azəri (Asar/Osiris) müqəddəslərinin nəsli, Ra-Amon Allahının təqlidi ilə göydə ölümsüz Osiris/Oziri, yəni Azər Allahlara çevrilirlər. “Şəmsu Qor”, yəni Qor Günəş Allahının yolu ilə gedən bu müqəddəs insanlar, elmləri ilə “ölkəni birləşdirənlər” adlandırılırlar ki, bu da onların yerdəki və göydəki ölkələrin əbədi sakinləri olması mənasındadır.

Devid Rol “İtirilmiş Əhd” kitabında yazır ki, sivilizasiyanın əsasının qoyuluşu qədim Misir rəvayətlərinə görə, Nil vadisi ilə bağlı olmamışdır. Bunlar “Qor yoluyla gedənlər” olmuşlar ki, uzaqdan gələrək öz elm və mədəniyyətlərini qədim Misirə gətirmişdilər. D. Rol əfsanəvi “Qor yoluyla gedənlər” nəslinin soykökünü, Mesopotamiyanın böyük qəhrəmanlarından başlanmasını bildirir. Misirin yaranış haqqındakı rəvayətlərində bu yer, günəşin doğduğu şərqdəki uzaq yer adlanır ki, bura ilkin sonsuzluq sularından qalxmış Od adasıdır. Od adası dedikdə isə göyləri təşkil edən ilkin materiyadan yaranmış, ada formalı ərazi təsəvvür olunmalıdır ki, bu da Talış dağlarının üstündə yaradılmış Dilmun cənnətidir.

Talış dağlarında bu ərazi Gelarküni adlanır ki, bu da Adəmin, yəni qədim Misirin Atum Tanrısının məhz bu ərazidə, Allahın “Kün!”, yəni “Ol!” əmri ilə yaradılmasına işarədir. M. Xorenatsi Gelarküni (Gel) rəmzini eyni zamanda Qarni adlandırır və bu - “Nu (Gel) şəhərindəki Qor” deməkdir (М.Хоренаци, «История Армении», Кн. I, böl.12). Belə çıxır ki, Qor pirlərinin (firon) vətəni Gelarkünidir. Lakin Qarni [QRN] rəmzi eyni zamanda Quran [QRN] kimi də oxunur.

Sufi dahilərindən olan Əl-Əşariyə görə, əsl Quran kitabı elə “Lövhi-Məhfuz”dur: “Böyük Allah demişdir: “Bu – həqiqi Qurandır – hansı ki Lövhi-Məhfuzdadır». Quran - Mühafizə olunan lövhədədir, lakin eyni zamanda o, bilik verilmiş adamların ürəyindədir. Böyük və qüdrətli Allah dedi: “Əksinə, bu – aydın ayələrdir, kimə ki bilik verilmişdir, onun ürəyində saxlanılır” (Абу аль-Хасан аль-Аш‘ари, “Разъяснение основ вероисповедания”, böl. 3,  sayt: http://d1.islamhouse.com/data/ru/ih_books/single/ru_Ibana_in_asul_diyana.pdf). “Ürəyinə bilik verilmiş” deyəndə imam Əli nəzərdə tutulur ki, bildiyimiz kimi Məhəmməd peyğəmbər imam Əlini “Danışan Quran” (Natiq Əli-yel Quran) adlandırmışdır. Belə çıxır ki, imam Əli - Gelarkünidən olmuşdur. Əli rəmzinin qədim mənbələrdə El, İlu, Alu (Albaniya) və s. kimi yazılışını nəzərə alsaq, razılaşarıq ki, Ra-Amon Allahının göydə yaratdığı Dilmun Eli məhz Gelarküni ilə bağlıdır. Bakuviyə görə İmam Əli – Kusdan olan nəbatidir ki, rəmzlər dilində bu - “Xaosda yaradılmış Beyt”, yəni göydə yaradılmış cənnət evi mənasındadır. Başqa sözlə, İmam Əli obrazı Göydə yaradılmış El, Vilayət, yəni cənnət mənasındadır (Ал-Бакуви, «Сокращение [книги о] «памятниках» и чудеса царя могучего», М.,1971, 30a).

Digər tərəfdən, “Lövhi-Məhfuz” – olub və olacaqların yazıldığı kitabdır ki, mənbələrdə bu kitab Kronos Allahı ilə əlaqələndirilir. Beros yazır ki, Kronos Allahı Babilin 10-cu şahı Ksisutrusa tapşırır ki, dünyanın yaranmasının başlanğıcından yazıb, Günəş şəhəri olan Sipparda, yerin altında gizlətsin və subasma zamanı xilas olmaq üçün gəmi düzəltsin. Subasmadan sonra isə Babilə gedib, adamlarla Sippar yazılarını çıxartsın (Дж.Фрезер, «Фольклор в Ветхом Завете», М., 1990, səh.70). Deməli, günəş şəhəri olan Sippar elə Gelarkünidir və əsl Quran da bu ərazidə saxlanılır.

Bütün bunlar o deməkdir ki, Azəri müqəddəsləri yeganə xalqdır ki, Allah onlara, bu dünyada və göydəki cənnətdə əbədi həyat vermişdir və onlar dünyanın ən xoşbəxt insanları sayılmalıdırlar.

Hədislərə görə, Hz. Məhəmməd bildirmişdir ki, yəhudi, xristian və müsəlmanların hərəsinin yetmişdən çox olan təriqətlərinin yalnız biri Cənnətə düşəcəkdir və onlar da Mənim və Səhabələrimin yolu ilə gedənlərdir. Bu o deməkdir ki, yeganə bir xalq var ki, onlar hər üç dinin müqəddəslərinin nəslidir. Bu xalq da, qədim mənbələrdə “Qor yoluyla gedənlər” adlanır ki, Hz. Məhəmməd onları “Mənim və Səhabələrimin yolu ilə gedənlər” adlandırır.

İslamın yetmiş üç təriqətinin yetmiş ikisinin cəhənnəmə düşməsi mənbələrdə Adəmin cənnətdən qovulması kimi qeyd olunur. Tövrata görə Adəm, Allahın əmrini pozaraq, “yaxşı və pisi anlama ağacı”nın barını yediyi üçün cənnətdən qovulmuşdur. Batin elmində bu rəmz – Allahın ilahi elminin, insan məntiqi ilə dərk edilməsi və həqiqəti təhrif etməsi mənasındadır. Bu, bizim bu gün Qurana verdiyimiz zahiri məna anlamındadır ki, bu da insanların həqiqi batin elmindən uzaq düşməsi deməkdir. Deməli, Adəmin cənnətdən qovulması, onun Allah həqiqətlərini təhrif etməsi və zahiri məntiqi əsas tutması deməkdir ki, bunun nəticəsində insan haradan gəlib hara getdiyini bilmir. Bilməmək isə qeyri müəyyənlikdir və heç yerə aparmır. Nəticədə adi və qarışaraq adiləşmiş insanlar öləndə, ruhları cənnətin qapısına gedib çata bilmir və işıqda parçalanaraq (Arakelə görə boğularaq) məhv olur. Bu haqda mən “Cəhalət mömin müsəlmanları da cəhənnəmə aparır “ adlı məqaləmdə geniş məlumat vermişəm (Sayt: http://www.gilarbeg.com/index.php?sehife=oxu&lang=1&content=1181).

Digər tərəfdən, Qor pirləri nəslinin cənnətə getməsi, onların bu dünyadakı əməlləri ilə də bağlıdır ki, yaranış xüsusiyyətləri, ölümündən sonra onların ruhlarını Cənnətin qapısındakı məhkəmə zalına aparır. Orada isə bu ruhları 42 hakim mühakimə edir: şərəf və ləyaqətlilər əbədi xoşbəxtlik məskəni olan cənnətə, günahkarlar isə cəhənnəmə göndərilir. Ağır cinayətləri olanların ruhu isə elə məhkəmə zalında Sebek timsahına yem olur və o birdəfəlik məhv olur.

Əbədi xoşbəxt həyat üçün yaradılmış Azəri müqəddəslərinin bu günkü həyatı onu göstərir ki, bu gün çox insanlar Ra-Amon Allahının yaratdığı bu Dilmun cənnətində xoşbəxtlik qazanmırlar. Axirətdə yeni yaranacaq cənnətə də çoxlarının düşmə ehtimalı azdır. Çünki müasir insanlarımızın həyat tərzi, kamil insanların əksi olan adi insanın həyat tərzinə uyğundur. Yəni bu günkü Azəri müqəddəslərinin həyatı, heyvani nəfs olan şəhvət və qəzəb qüvvələrinə əsaslanır. Bu isə cənnətə aparmır. Xoşbəxtlik üçün xüsusi yaradılmış bir xalqın həyatının digər canlılardan fərqlənməməsi məncə ən böyük bədbəxtlikdir.

Qədim Misir yazılarına və Əflatuna görə, yerdə olanların hamısı göy cənnətində də mövcuddur və oranın əhalisi (ruhları) yerdəki insanlarla yuxugörmə və s. telepatik yollarla əlaqə də saxlayırlar (Platon, «Fedon» 110, 111). İnsan həyatı cəmi 70 il, cənnətin xoşbəxt həyatı isə minillər davam edir. Qurban verməyə dəyərmi? Hər halda bu haqda düşünməyə dəyər.

                                                                                               Firudin Gilar Bəg

                                                                                                                               www.gilarbeg.com

Allah İsrail şahlığını kimə vəsiyyət etmişdir?

Yəhudilərin Tövrat kitabı dünyanın yaradılmasından başlanır. Bu kitaba görə, dünyanı 6 günə yaradan Allah, yeddinci gün dincəlir. Kitabda daha sonra cənnət bağının, Həvvanın və s. yaradılmasından danışılır. İstənilən diqqətli oxucu çox tez nəticəyə gələr ki, burada söhbət bizim yaşadığımız fiziki dünyadan yox, hansısa başqa dünyanın yaradılmasından gedir. Bu kitabda söhbətin nədən getdiyini anlamaq üçün, bu kitabı yazmış müdriklərin öz məntiqlərinə müraciət etmək lazımdır. Mənbələrə görə, seçilmişlər adlandırılan bu müdriklər gizli elmə sahib idilər və onların xüsusi dilləri var idi. Samitlər əsasında yaradılmış bu dili sufilər “quş dili” adlandırırdı və bu dil çox dərin mənalara malik idi. Süleyman peyğəmbərə verilmiş bu dil gizli elm hesab edilirdi və çox az insana məlum idi ki, onlar da uzaqlarda yaşayır və bu elmi gizli saxlayırdılar. Deməli, yəhudilərin Tövrat kitabını yalnız quş dilini bilməklə anlamaq olar ki, bu dildə hər bir samit eyni zamanda bir rəmz kimi çıxış edir. Firdovsi öz “Şahnamə” əsərində yazır: “Mənim sözlərimdə tapılmaz yalan. Nə ovsun, nə əfsanə yazdım inan. Diqqətlə oxu, rəmz tapsan əgər, düşün, rəmz mənaya yol göstərər” (1). Bu isə o deməkdir ki, qədim mətnləri dərk etmək üçün rəmzlərin açmasını bilmək lazımdır. Kitab və məqalələrimdə mən çox saylı rəmzlərin gizli mənalarının açmasını vermişəm (2).

Tövratda deyilir ki, Yaqub peyğəmbərin Allahla mübarizəsindən sonra Allah onu İsrail (İzrail) adlandırdı. “Книга Гора или расшифровка Торы” adlı kitabımda mən göstərmişəm ki, Əhdi-Ətiq rəvayətləri qədim Misirlə sıx bağlıdır. Ümumiyyətlə isə, Əflatuna görə bütün mənbələrdə yalnız bir sirli hadisədən danışılır ki, bu hadisə də zamanla bağlı yaddaşlardan silinmişdir. Bu hadisələrin mənbəyində nə olduğu haqda isə heç kim danışmır (3). Belə çıxır ki, bütün qədim ədəbiyyat bir sirli hadisəyə həsr olunmuşdur.

 Yaqub rəmzi [QB] qədim Misir mənbələrində Qeb [QB] kimi yazılır və göydəki dünyaya aid edilir. Geliopol kosmoqoniyasına görə, dünyanın yaranışı bir-birini əvəzləyən hadisələrlə baş vermişdir. Mətnlərdə bildirilir ki, firon (pir) Amon, özünü Ptah (Pta) adlandıraraq, ilkin Nun suları adından çıxış edir və Atum Allahını yaradır. Atum öz-özündən Şu və Tefnut cütlüyünü, yəni Hava və Nəmliyi yaradır. Onlardan isə ikinci cütlik - Qeb və Nut, yəni Yer və Göy yaranır. Şu özü qalxaraq Qebi Nutdan, yəni Yeri Göydən ayırır. Qeb və Nut isə öz növbəsində Osiris, İsida, Set və Neftidanı yaradırlar. Bu mətndə Atum (Atam) dedikdə - Əhdi-Ətiq kitabındakı Adəm, Şu dedikdə isə firon Amonun ruhu nəzərdə tutulur.

Ölüm şahlığının sahibi olan Osiris (Asar/Oziri/Azər) [SR/ZR] Allahının adı sufizmdə Zara/Sara/İsra [ZR/SR] və s. rəmzlərlə eyni mənalıdır. Əhdi-Ətiq lüğətində “israilli” ləqəbi - “Zaradan (Zerah) olan” mənasını verir. Bu isə o deməkdir ki, İsrail [ZRL] sözü Zara-El, yəni Oziri-El [ZR-L] – “Oziri/Asar/Osiris Allahının Eli” mənasındadır. El rəmzi qədim mənbələrdə İl, Alu, Yalu və s. kimi də yazılaraq ərazini, torpağı, dünyanı və orada yaşayanları bildirirdi. Türk mətnlərində də El rəmzi ərazi, ölkə mənasındadır və “Moyun Çor” və s. abidələrdə türk xanı iddia edir ki, o Tanrıda, yəni göydə olmuş və orada El yaratmışdır (4). Belə çıxır ki, Yaqub obrazı – göyləri təşkil edən və həyat enerjisi mənasında olan ilkin materiya (lkin Nun suları) ilə mübarizə aparan firon Amonun obrazıdır. Məhz O, bu ilahi nurdan (ilkin materiyadan) göydə Osiris (Asar/Azər) Allahının Elini yaratmışdır. İsrail adı da sufilərin quş dilində - “Osiris Allahının göydəki dünyası (Eli)” mənasındadır.

Artıq məlumdur ki, qədim mənbələrdə yəhudi dedikdə Xəzər xaqanı və Xəzər türk bəgləri nəzərdə tutulurdu. Türk mənbələrində isə El rəmzi Oğuz elinə aid edilir. Kitabi-Dədə Qorqud abidəsinin Vatikan variantında qeyd olunur ki, “Oğuzun içində Təmam vilayəti zahir olmuşdu”. Bu cümlə - “bir elin içində ikinci el yaranmışdı” mənasındadır. Əgər nəzərə alsaq ki, Oğuz eli – Tış Elə və İç Elə bölünür, razılaşarıq ki, İç Oğuz Tış Oğuzun içində yaradılmışdır.

Kitabi-Dədə Qorqudda Oğuz eli qanlı adlandırılır və qanlı çayın o biri sahilində yerləşir. Burada qədim Azərbaycan şəhəri olan Dərbənd  - “qanlı Qara Dərbənd”, Oğuz ölkəsi – qanlı Oğuz eli, Oğuz bəgləri - «Qanlı Oğuz bəgləri», sular – «qanlı-qanlı axan sular», Oğuz elinin ordusu isə «Qan alaca ordu» adlandırılır (5). Bu isə o deməkdir ki, İç El, yəni İç Oğuz qanla yaradılmışdır. Qanla yaradılmış Elin nə demək olduğunu yaxşı anlamaq üçün, qanla bağlı olan digər ölkəyə nəzər salaq. Bu ölkə mənbələrdə Rus ölkəsi adlandırılır.

Rusların “Humayun nəğmələri” adlandırdığı nəğmələrdə deyilir ki, Rus ölkəsi qana bulanmışdır və hər daşda qan vardır. Balaca şırnağdan qan gedərək, Ripey dağındakı daşın altına axdı və bu daşın altından cücərti, başı göylərə çatan böyük ağaca çevrildi. Bu ağacın kökündə ilan hərəkətdədir, budaqlarında isə Svaroq Allahı yaşayır. “Velesin kitabı”nda da bu mənada deyilir ki, Rus ölkəsi qanla yaradılmışdır, ona qan hopmuşdur və bu qan müqəddəsdir (6). Rus - qan üzərində dayanır və onlar bu qanı tökmüşlər (7).

Tövratda qan – ruh mənasında göstərilir və burada deyilir ki, “qan – ruhdur” və “bədənin ruhu qandadır” (8). Həvariyun Pavel qeyd edir ki, “Təkcə qandan O (Allah), bütün yer üzündə mövcud olmaq üçün insan nəslini yaratdı və müddətini, mövcudluq ərazisini təyin etdi...” (9). Bu mətndə, kosmik insan mənasında olan Adəmdən danışılır ki, onun bədənində, firon Amonun yaratdığı insan ruhları ömürlərini davam etdirirlər. Belə çıxır ki, qanla yaradılmış Oğuz, Rus torpağı - qədim Misirin Atum Allahının, yəni kosmik insan olan Adəmin (Edem) bədənindədir.

Sufi müdriklərinin quş dilində, sağa və sola oxunan rəmzlər eyni məna verirlər. Bu isə o deməkdir ki, Rus [RS] və Asar [SR], yəni Osiris rəmzləri eyni mənalıdır. Deməli, Oğuz və Rus ölkəsi – qədim Misirin Asar/Osiris Allahının göy şahlığıdır. “Humayun nəğmələri”ndəki qan şırnağından cücərən və başı göylərə çatan böyük ağac da göydə yaranmış dünya ağacı mənasındadır.

İezekiil peyğəmbərin kitabında Misir və Assur ölkələri - Livan dağında əkilmiş dünya ağacı adlandırılır. Onun kökü böyük dərya sularındadır və sonsuzluq onu ucaldır. Buradakı hündür sidr ağacı - Edem və Allah bağının ağacları ilə müqayisə edilir (10). Livan dağı isə mənbələrdə “ölümsüzün dağı” adlandırılır (11). Belə çıxır ki, “Velesin Kitabı”na görə ölümsüz və əbədi olan ruslar - Livan dağında, yəni “ölümsüzlər dağında” yaşayırmışlar. Mən - “Россия страна азербайджанских беков или о чём повествует Книга Велеса” adlı kitabımda faktlarla sübut etmişəm ki, qədim mənbələrdə “Rus” dedikdə indiki Azərbaycan dağlarındakı ərazi nəzərdə tutulurdu.

Livan [LVN] rəmzi sufizmdə El-İvan [L-VN] kimi oxunur ki, bu da “İvanın eli və xalqı” mənasındadır. Deməli, Misir və Assur ölkələri - mənbələrdə eyni zamanda İban kimi də qeyd olunan İvanın göydəki ölkəsidir (12). İban [BN] rəmzi Kitabi-Dədə Qorqudda Ban [BN] kimi yazılır və buradakı “Ağ Ban” rəmzi - Ağ banlı (dam) çadıra aid edilir (13). Çadır rəmzi altında Tövratda – “İlahinin sakin olduğu çadır”, yəni Skiniya nəzərdə tutulur. Tövrata görə, Musa peyğəmbər qurban vasitəsi ilə göydən İlahi od gətirmiş və ondan İlahinin sakin olduğu çadırı, yəni Skiniyanı yaratmışdır. Skiniyanın yaradıldığı gün, bulud - İlahinin sakin olduğu bu çadırı bürümüş və axşam üstü, Skiniyanın üstündə səhərə qədər Od görünmüşdü.

Müqəddəs yazılarda Od – İlahinin görünməsini bildirir (14). O Skiniyanın zühuru zamanı göydən gəlmişdir və heç vaxt sönməməlidir. Qurbangaha qurban gətirildiyi üçün, ora həmişə təzə qan tökülür və qurbanın buxarı da durmadan göyə qalxırdı. Qurbangahda yanan Müqəddəs Od da həmişə qorunurdu (15). Burada qeyd etmək lazımdır ki, qurbangahdan göyə qalxan buxar elə o buxardır (par) ki, Tövrata görə yerdən qalxırdı və yeri suvarırdı. Məhz bundan sonra Allah Şərqdəki Edemdə cənnət yaratdı və Adəmi də orada yerləşdirdi (16).

Bütün bunlar o deməkdir ki, göydə qanla yaradılmış Oğuz, Rus torpaqları elə İlahinin sakin olduğu Göy çadırı mənasındadır və bu çadır qurban ruhlarından yaradılmışdır.

Qədim Misir mənbələrində Ban rəmzi, ölmüş fironun Ba ruhunu bildirirdi ki, bu ruh göyə qalxaraq orada Benu (“özündən yaranmış” deməkdir) quşuna çevrilirdi. Misir ieroqlifi haqda traktat yazmış IV əsrin Misir yazıçısı Qorapollon, Ba ruhunu kopt dilinə “ruh” kimi tərcümə etmişdir (17). Piramida mətnlərinə görə, qədim şahlıqda Ba ruhları, Allahların və fironların güc və qüdrətlərinin təcəssümü sayılırdı. Ba ruhu, firon öləndən sonra da yaşayırdı və başı, əlləri insandakı kimi, lakin quş cildində təsvir olunurdu. Beny (Feniks) adlanan bu quşa əsasən Geliopolda, yəni Gel şəhərində sitayiş olunurdu. Ölmüş fironların Ba ruhlarının yaşadığı El isə mənbələrdə Ba-El, yəni Bel/Baal/Vil rəmzi ilə qeyd olunurdu. Benu/Ban/Van rəmzlərindən isə Alban [LBN], yəni “Ban-Eli (Livan-Van Eli) rəmzi yaranmışdır. Qədim Alban dövləti Qafqazda, indiki Azərbaycan ərazisində mövcud olmuşdur. Deməli, qanla yaradılmış Misir, Assur dünya ağacı da, yəni Rus və Oğuz dünyası da Qafqaz Albaniyasından  “ucalmışdır”. Bu isə o deməkdir ki, həqiqi İsrail də, yəni Asar/Osiris Eli də Qafqazda mövcud olmuşdur. Əhdi-Ətiqdə - Adəm, qədim Misirdə isə Atum adlanan Allahın yaradıldığı yer də bilavasitə Azərbaycandır.

Talmud kitabına görə, Adəm - Nuhun gəmidən düşüb qurbangah düzəltdiyi yerin torpağından yaranmışdır. O yaradıldıqdan sonra burada qurban kəsmiş, elə burada da Qabil və Habil öz qurbanlarını gətirmişlər (18). Bildiyimiz kimi Nuhun gəmisi Ararat dağında lövbər salmışdır. Deməli, Adəm də buranın torpağından yaradılmışdır.

Qabil [QBL] rəmzi sufizmdə Qaba-El [QB-L], yəni qədim Misirin Qeb-Eli [QB-L] mənasını verir ki, digər qədim mənbələrdə bu rəmzin əvəzinə Kain rəmzi qeyd olunur. Kain rəmzi [KN] quş dilində Knun [KNN] rəmzi ilə eyni mənalıdır və mənbələrdə Kinun/Kün/Kənan/Xanaan və s. kimi də yazılır. Kinun [K-NN] rəmzi - ən qədim mənbələrdə Nun-Ki [NN-K] kimi də qeyd edilir və Etemenanki (Atum-NunKi) zikkuratına aid edilir. Şumerlilərin Nun-Ki (“Nun-un [mövcud olduğu] yer”) adlandırdığı şəhər mənbələrdə Babil və Eridu adlanırdı (19).

Mifologiyaya görə, Marduk Allahı Tiamata, yəni Göy okeanı mənasında olan ilkin materiyaya qalib gələndən sonra, onun bir hissəsini Allahlar vilayətindən ayırdı. Bu okean, ondan su axmasın deyə, siyirtmə ilə bağlanmışdır. Dərya sularında Marduk, Etemenanki adlı “Göy və Yerin təməl Evi”ni cəhənnəmin sinəsində elə tikdi ki, onun başı Göylərə çatdı. Deməli, Babil qülləsi – göylərdə yaradılmış Allahlar ölkəsi ilə bağlıdır. Məşhur alim B. Turayev qeyd edir ki, klassik yazıçılar Babil qülləsini “Belin məzarı”, yəni Mardukun məzarı adlandırırlar. O bildirir ki, Vil (Bel, Baal) - gildən ilk insanı yaratmış Demiurqdur, yəni Allahdır (20).

Bel rəmzi, Babil rəmzi kimi, sufizmdə, özünün ilk doğumlu heyvanlarını qurban gətirən Avel, yəni Habil rəmzi ilə eyni mənalıdır. Deməli, Bel/Avel/Habil rəmzi də qurban mərasimi ilə, yəni qurban ruhları ilə bağlıdır. Əgər nəzərə alsaq ki, Babil rəmzi “Allahın qapısı” mənasındadır, razılaşarıq ki, Babil – göydəki ruhlar dünyasının, yəni Albaniyanın giriş qapısıdır.

Beross yazır ki, Nabupalasar Babildə dağa bənzər hündürlük düzəldərək, orada cürbəcür ağaclar əkdi və asma bağ saldı (21). Babil şahı Nabupalasarın oğlu Navuxodonosor isə nəhəng saray düzəldib, Belin və Boreyadakı Merodaxın (Marduk) məbədgahını yenidən tikdi. Arvadı midiyalı Nikotrisanın, Babil qumluğunda öz vətəninin dağ və meşələri üçün darıxdığına görə, Semiramidanın asma bağını saldı. Deməli, Semiramidanın asma bağları elə göydə yaradılmış cənnətin, yəni ruhlar dünyasının obrazıdır. Əgər nəzərə alsaq ki, M. Xorenatsiyə görə, Ermənistana qədər orada baş vermiş hadisələri Semiramidaya aid edilirdi, razılaşarıq ki, Semiramidanın asma bağları, yəni Etemenankinin göy sarayı məhz Qafqazda yaradılmışdır.

Tanınmış alim Devid Rol, Mesopotamiyanın Marduk Allahını qədim Misirin Asar, yəni Osiris Allahı ilə eyniləşdirir (22). Asar adı “qüdrətli” mənasını verirdi və şah taxtı, hər şeyi görən göz ieroqlifi ilə qeyd olunurdu. Misir sözünün özü, D. Rola görə, “Asardan (törəməsi) doğulmuş” mənasındadır. D. Rol xüsusi qeyd edir ki, Xuş (Kuş) və Misraim (Masri) tayfaları Nil vadisini koloniyalaşdırmaq üçün məhz Mesopotamiyanın Eridu şəhərindən yola çıxmışdılar (23). Bu isə o deməkdir ki, Misir Allahlarının vətəni məhz Qafqazdır.

“İtirilmiş Əhd” («Утраченный Завет») kitabında Devid Rol yazır ki, Eridu şəhərindən olan şumerlilər, Zaqros dağlarından gəlmiş Enmer-Karanı, İlahilik statusu olan Enkinin oğlu Asara (Əsər/Osiris) qədər ucaltdılar (24). Enmer rəmzi [NMR] quş dilində Ra-Amon [R-MN] kimi, Kara isə - günəş Allahı Qor kimi izah olunur. Assurlar (Asar adı ilə eynidir) isə Enmer-Asara, özlərinin Aşşur dövlətlərinin hamisi kimi sitayiş edirdilər. Belə çıxır ki, Enmer-Kara [NMR-KR], yəni göydə ölümsüzlük qazanmış Ra-Amon-Qor Allahı sonradan adını Asar, yəni Osiris Allahına dəyişmişdir. Bu isə o deməkdir ki, Mesopotamiya və qədim Misir Allahları məhz Qafqaz Albaniyasında doğulmuşlar. Məhz burada, bütün Allahların atası və ağası Ra-Amon Allahı - Asar adını götürmüşdür. Bu ərazidə Asar rəmzi - Azər kimi, göy cənnətinin yarandığı ölkə isə Azərbaycan kimi məlumdur. Belə çıxır ki, həqiqi İsrail, yəni “Asar Allahının Eli” – Azər Elidir (ZR-L – İzrail), yəni Azərbaycandır.

Əbu İshaq əl-İstəhri qeyd edir ki, «Biz Ermənistan, Arran və Azərbaycanı xəritədə birləşdirib, ona bir ölkə (İqlim) kimi baxırıq» (25). Arran dedikdə, Yaqub peyğəmbərin yuxuda, göyə qədər uzanan nərdivan gördüyü qədim Xarran nəzərdə tutulmalıdır (Sufizmdə Arran və Xarran rəmzləri eyni mənalıdır). Yuxudan ayıldıqdan sonra – “... Həqiqətən burada Allah vardır, mən isə bilmirdim” demişdi və qorxaraq: bu yer necə də qorxuludur! Bura Allah evindən başqa bir şey deyildir, bura Göyün qapılarıdır” deyə bildirmişdi. Səhər durduqda isə, başının altındakı daşı abidə kimi qoymuş və oranı Betel adlandırmışdı” (26). Bu isə o deməkdir ki, Allah - Arranda mövcuddur və Allah Evi, yəni göydəki ruhlar dünyası və onun qapısı da indiki Azərbaycanda yerləşməlidir. Lakin Xarran eyni zamanda Azər oğlu İbrahim peyğəmbərin və amoreylərin Sin (İl-Amurru) Allahının da vətənidir. Deməli, Azərbaycan - eyni zamanda bütün yəhudi peyğəmbərlərinin də vətənidir.

Tövratda, Allah israillilərə göstəriş verərək deyir: «... amoreylərin dağlarına və onların bütün qonşularına, düzənliyinə, dağına, alçaq yerlərə və cənub bölgəsinə və dəniz sahilinə, Knun (Kənan) və Lbnun (Alban) torpaqlarına, böyük çay olan Fərat çayına yola düşün. Budur, bu torpaqları mən sizə verirəm, gedin, Allahın atalarınıza, İbrahimə, İsağa, Yaquba və onların törəmələrinə andla söz verdiyi torpaqları miras kimi götürün» (27). Lbnunun, yəni Albaniyanın vərəsəliklə verilməsinə digər mənbələrdə də rast gəlinir. M. Kalankatuasi [1,4], M. Xorenatsi [11,8] və digər müəlliflər də qeyd edirlər ki, “Sisaka nəslindən, Yafət-Ərən törəmələrindən kiməsə Alban dağları və sahələri miras kimi qalmışdır”. Movses Xorenatsi Sisaka (Sak) nəslini - məşhur və adlı-sanlı nəsil olan Gelarküni (Gel) nəsli adlandırır. GelarKüni [GLR-KN] rəmzinin açması göstərir ki, buradakı Kün rəmzi - Kənan (Kinun/Nunki) mənasındadır. Belə çıxır ki, “Göy və Yerin təməl Evi” olan Etemenanki zikkuratı məhz burada – Gelarkünidə yaradılmışdır. Bütün bunlar haqda da dəqiq təsəvvür yaratmaq üçün sufi müdriklərinə müraciət etmək vacibdir.

Məşhur sufi Əbu Həmid əl-Qəzaliyə görə, Dünya üç hissəyə bölünür. Birinci – görünən və hiss olunan «aləm əl-Mülk və-Şəhad», ikinci – mənəvi olan «aləm əl-Cəbərut», üçüncü isə – gözəgörünməz o biri dünyadır ki, «aləm əl qeyb vəl-Mələküt» adlanır (28). İstəhri bu hissələri Azərbaycan, Arran və Ermənistan adlandırır. Burada gözəgörünən “aləm əl-Mülk” – Azərbaycan, mənəvi aləm olan «aləm əl-Cəbərut» isə Arran mənasındadır ki, bu rəmz altında - tikilib qurtardıqdan sonra yerin altında gizlədilmiş Etemenanki zikkuratı nəzərdə tutulur. Üçüncü, gözəgörünməz o biri dünya olan «aləm əl qeyb vəl-Mələküt» isə, ölümsüz mələklər (Allahlar) dünyası, yəni cənnət mənasında olan Ermənistandır.

Mifologiyaya görə, günəş nəsli olan Aragil (Raxil, Raquil, Erakl və s. rəmzlərlə eyni mənalıdır), yəni Gilar (Gelarküni) nəsli, Ermənistana uçmazdan əvvəl (ölüm zamanı) qanad geyirmişlər. II əsrə aid Roma sikkələrində, Erməni dövlətinin alleqorik olaraq Roma imperatorunun ayaqları altında oturmuş qadın simasında göstərilməsi onu deməyə əsas verir ki, Ermənistan ölkəsi dedikdə – qadın rəmzli ruhlar dünyası nəzərdə tutulmalıdır (29). Bu isə o deməkdir ki, Ermənistan – Albaniya və İsrailin digər adlarından biridir və Gelarküni göylərində yaradılmış bu cənnət, Allah tərəfindən Gelarküni nəslindən kiməsə verilmişdir.

Beləliklə biz dəqiqləşdirdik ki, Tövratda, Dünyanın yaradılması dedikdə, göydə zühur etmiş ruhlar dünyasının yaradılması başa düşülməlidir və bu dünyada Ra-Amon Allahının nəsli ölümsüzlük qazanır. Ra-Amon [RMN] rəmzi mənbələrdə Ərmən [RMN] (Ermənistan) kimi də yazılır və Asar (Osiris/Azər) Allahının göydəki dünyası mənasını verir. İran mənbələrində Ra-Amon və ya Ərmən rəmzi - Raman [RMN] kimi də qeyd edilir.

Araşdırıcı E. A. Qrantovski «qala divarları»ndan tapılmış İran sənədlərini tədqiq edərkən, «dünya» mənasını verən «raman», «ramakara» – «dünya yaratmış» və s. rəmzlərlə rastlaşır. «Raman» [RMN], «rama» [RM] rəmzləri bu mətnlərdə «dünya», «yaradılmış dünya» mənasındadır ki, burada söhbət təbii ki yaşadığımız fiziki dünyadan getmir. E. A. Qrantovski yazır: «Artıq VIII – VII əsr. e. ə. Qərbi İranda «Raman» anlayışının böyük mənada olmasını, bir neçə hökmranın adları göstərir (Qərbi Midiya və onun ətrafı da): Ramatav(i)yah – (Ramateya və s.) və, Ramatava(h) – (müqayis. Ramatau) «dünya ilə qüdrətli», «dünyanın qüdrətlisi (dünyanı təmin etmək üçün qüdrətli)» (müqayis. VII əsrin ikinci yarısında yaşayanın oxşar adı Ariyaramna – «dünyada ariləri olan» və ya «ariyalar üçün dünya yaradan»). Avestada və Əhəmənilərin Hörmüzü ilə bağlı təriqətlərdə, xoşbəxtliyin səbəbləri - məhz qüdrətli və ədalətli hökmdar dünyasının olması xarakterikdir. Qatalarda «dünya», bilavasitə «hakimiyyət», «güc» (hökmdarın) və s. ilə əlaqələndirilir və xoşbəxt həyatın, inkişafın əsas şərtlərindən sayılırdı» (30). Bu o deməkdir ki, qədim hökmdarlar, Asar (Osiris/Azər) Allahının göydəki şahlığı ilə, yəni İlahinin mövcud olduğu çadırla bağlı olan Ra-Amon nəslinə mənsub idilər. Məhz bu çadırın İlahi Odu - müqəddəs şahlar nəslinə xoşbəxt və firavan həyat verirdi.

İlahi odla bağlı Ammian Marsellin bildirir ki, maqlar özlərində heç vaxt sönməyən və Göydən düşmüş od qoruyurlar. Asiya şahlarına təqdim edilmiş bu odun kiçik hissəsi xoşbəxtlik gətirirdi. R. Fray yazır: «Erməni müəllifi Sebeos, Ammian Marsellin və başqa mənbələrin verdiyi məlumata görə, hər şahın öz odu var idi ki, onun şahlığının əvvəlində yandırılırdı və daşınan mehrabda saxlanılırdı». Bişapurda olan sütunun yazısında, Şapur odu - «odlar şahı» adlandırılır və tədqiqatçılar güman edir ki, o - əsgərlərin «Quşnasp odu» ilə eyniləşdirilir; sonuncu isə sonralar «odların müzəffər şahı» adını alır (31). M. Boys İlahi odu Farbağın odu sayır ki, Farbaq rəmzi «Farnanın yiyəsi» və ya «Farnanın hesabına uğur qazanan» kimi mənalandırılır və bu da farnanın efir [FR] mənasında olması deməkdir. İran mifologiyasında Farn – var-dövlət, hakimiyyət və qüdrət gətirən İlahi mahiyyətdir (32). Baq [BQ] rəmzi isə, qədim Misir yazılarında eyni zamanda Qeb [QB] kimi qeyd olunan göy dünyası ilə eyni mənalıdır. Sufizmdə Baq/Bəqa/Bəg rəmzi – ekstatik durumda, ilahi od, dirilik suyu və s. adlanan ilkin materiyaya (efir) daxil olma və onunla birləşməni, vəhdəti bildirir. Bu isə o deməkdir ki, Farbağ rəmzi – “efirdən (ilkin materiya), yəni ilahi oddan yaranmış göy dünyası ilə vəhdət təşkil edən firon (pir)” deməkdir. Əgər nəzərə alsaq ki, qədim insanların təsəvvürlərinə görə, fironları və ya digər müqəddəsləri hansısa “substansiya”, “nur” əhatə edir, razılaşarıq ki, farna adlandırdığımız efir elə o “ilahi mahiyyət”dir ki, şahlar nəslinin törəmələrinə ötürülürdü və əbədi mövcud hesab olunurdu (33). Belə çıxır ki, Gilar bəgləri o hökmranların nəslidir ki, onlar insanlara ilahi bərəkət və uğur verirdi. Yəhudi mənbələrində bu ilahi substansiya – “dünyanı yaradan silah” adlandırılır: “İsrail oğulları sevimlidir, çünki onlara, dünyanı yaradan silah verilmişdir: daha böyük məhəbbətin göstəricisi odur ki, onlar dərk edirlər ki, onlara, dünyanı yaradan silah verilmişdir” (34). Mən – “Qurandakı İsrail oğulları – Azəri türk bəgləridir” adlı məqalədə göstərmişəm ki, pir, bəg, seyid və s. adlandırdığımız Azəri seçilmişləri - “ilkin materiya ilə vəhdət”in hesabına möçüzələr göstərmək qabiliyyətinə malık olmuşdular.

Sebeos müqəddəs od olan Qrat odunu Atrpatakan (Azərbaycan) ölkəsində yerləşirdirir ki, şahlar, “Atəş” adlandırılan bu odu, həmişə özü ilə gəzdirərdilər. İsidor Xarakskiy xəbər verir ki, əbədi od, «Arsakın ilk dəfə şah elan olunduğu» Asaak şəhərində saxlanılırdı (35). Əl Kufi isə yazır ki, Arşak (Arsak) yeri Ərdəbil şəhərindən təxminən 45 km. yol məsafəsindədir (36). Burada Gelarküni torpaqlarında bu gün də Azəri bəgləri yaşayır. «Древние масоны – прямые потомки Богов» adlı məqaləmdə mən göstərmişəm ki, XIX əsrə qədər Avropanın və bütün dünyanın şahları və hökmranları məhz bu nəsilin törəmələri olmuşlar (37). Qədim mənbələrdə məhz onlar mələklər nəsli, yəni ölümündən sonra ruhlarının Qor Allahına çevrilib, Qeb (Ermənistan) aləmində ölümsüzlük qazanan müqəddəslər nəsli adlandırılırlar. Qədim Misir mənbələrində onlar - “Qor ardıcılları” (Qor yolu ilə gedənlər) kimi qeyd olunurlar. Devid Rol xüsusi qeyd edir ki, Misirin əfsanəvi “Qor ardıcılları” öz əslini Mesopotamiyanın məşhur qəhrəmanlarından götürür və bu nəslin hər sonrakı hökmranı öz adının qarşısında, Roma imperatorları - Roma imperiyasını yaratmış adamın adının şərəfinə olaraq “Sezar” (Azər rəmzi ilə eynidir) adını daşıdığı kimi, “Qor” ləqəbi daşıyırdılar (38).

Kitab və məqalələrimdə mən göstərmişəm ki, Aleksandriyalı Filona görə, Allah iki növ - formalaşdırılmış (Библ. Быт.2:7) və Allahın obrazı ilə əvvəl yaranmış (Библ.Быт.1:27) insan yaratmışdır. Birincisi – “Göy” (Библ.Быт.1:27) insanı, ikincisi isə “Yer” (Библ.Быт.2:7) insanıdır. Göy insanı, Allahın obrazından yarandığı üçün məhv olmur və yerə aidiyyəti yoxdur, yer insanı isə qanunsuz materiyadan yaranmışdır ki, Musa peyğəmbər onu «kül» adlandırmışdı. Buna görə də Filon deyir ki, Göy insanı əllə düzəldilməmiş, Allahın obrazı ilə nüsxələnmişdir (möhürlənmişdir). Yer insanı isə usta vasitəsi ilə düzəldilmişdir» (39). Bu o deməkdir ki, “Qor ardıcılları” - Göy insanının nəslidir və onların ruhları, ölümdən sonra da sağ qalaraq, Alban (İsrail) ölkəsində ikinci ömürlərini yaşayırlar.

Mənbələrdə Qor (Xor) rəmzi - Xoris/Xris kimi də yazılır və qədim Misirin Qor Allahının ruhu mənasında “Qor/Xor ruhu” fikrini ifadə edir. Belə çıxır ki, “Qor ardıcılları” elə Xristin, yəni İisus Xristosun – İsa peyğəmbərin ardıcıllarıdır. İslamda onlar Məhəmməd peyğəmbərin və onun əshabələrinin ardıcılları adlandırılır. Məhəmməd peyğəmbər hədislərdə bildirir ki, yəhudilərin, xristianların və müsəlmanların yetmişdən artıq olan təriqətlərinin yalnız biri cənnətə gedəcək. Bu yeganə təriqət isə, Ərdəbil ətrafında yaşayan yəhudi nazoreylərinə, yəni Azəri türklərinin nizari bəglərinə aiddir.

Nazorey rəmzi [NZR] qədim Misir mətnlərində Ni-Asar (Nu-Osiris/Nu-Oziri) [N-SR/N-ZR] kimi yazılır və “Nu şəhərində (Gel/Geliopol) yaşayan Asar (Osiris) Allahı” mənasını verir. Xristianlıq dönəmində bu şəhərdə yaşayanlar nasarlar və ya nazaretlilər, İslam dövründə isə ənsarilər və ya nizarilər kimi tanındı. Nizarilərin mənşəyi, onların rəhbəri Həsən ibn Sabbahın Ələmut qalasında cənnət yaratması və assasinlər haqqında mən kitab və məqalələrimdə məlumat vermişəm. Burada isə əlavə etmək istərdim ki, bütün dinlər onları müqəddəs nəsil hesab edirdilər. Yəhudilər ismaili nizarilərinin Qalaad şəhərini müqəddəs şəhər hesab edirdilər. Xristianlar bu Gel elini Qaliley (Kolyada və s.) adlandırdılar. Müsəlmanlar isə Qulatı (Gel) – ifrat şiə batinilərinin müqəddəs oсağı kimi qəbul etdilər. Məlumdur ki, bu ismaili-nizariləri, Quranın batini, yəni gizli mənasını bilən müdriklərin nəslidir. Onların şiə ezoterizmi, bütün din və elmlərin açarı hesab olunurdu.

Şiə rəmzi, qədim Misirdə “Allah ruhu” mənasını verən Şu Allahının adının digər yazılış formasıdır. Yəhudilər Şu Allahını – Yeşua, xristianlar isə İsa (İisus) adlandırdılar. Yazdığımız kimi, Dünyanın yaradılışı zamanı məhz Şu Allahı qalxaraq, Nut göyünü Qeb torpağından ayırmışdı. Əgər nəzərə alsaq ki, axirətdə İsa peyğəmbər yenidən gələrək, insanlarla yeni Əhd bağlayacaq, razılaşarıq ki, bu zaman yeni İsrail, yəni göydə Asar/Osiris Allahının yeni dünyası yaranacaqdır. İsanın mənbələrdə Moşiax adlandırılması isə o deməkdir ki, o da Musa (Moşe) peyğəmbər kimi göydən yerə yenidən İlahi odu gətirəcək və İlahinin mövcud olduğu yeni çadır (Skiniya) yaradacaq.

Xoris Allahının, yəni İisus Xristosun adı qədim Misir yazılarının birində «Bakxoris» kimi qeyd edilir ki, onun müdrikliyi haqqında rəvayətlərə Pompey yazılarında da rast gəlinir (40). Bakxoris rəmzi sufizmdə Bəg-Xristos kimi izah olunur. Bu isə o deməkdir ki, İsa peyğəmbər sufilərin Bəqa səviyyəsinə yüksəlmiş müdrikin obrazıdır. Mənbələrdə Xor Allahı eyni zamanda Bəglər (Bek/Baki) ölkəsi ilə də əlaqələndirilir və mənbələrdə -  “Xor, Bakının sahibi”, “Xor, Bakının ağası”, “Xor, Bakı ölkəsinin hökmranı” və s. kimi yazılır (41).

Qeyd etmək lazımdır ki, müdriklik, İsrail oğullarını digər insanlardan fərqləndirən əsas cəhətlərdən hesab olunur. Qurana görə, Allah bu kitabı bilavasitə İsrail oğulları üçün göndərmiş, onlara hökmranlıq, peyğəmbərlik və pak nemətlərdən ruzi vermiş, onları aləmlərdən üstün və varislər etmişdir. Onlara dinlə bağlı aydın dəlillər verən Allah, onları, elmlərinə görə aləmlərdən üstün tutmuşdur (42). Belə çıxır ki, İsrail oğulları Allahın sirlərini bilən batini-nizariləri, yəni nazaretlilərdir.

İslamda, ilahi sirləri bilən Məhəmməd peyğəmbər, imam Əli və ailəsi - əl-Beyt [L-BT] adlanır. Batinilikdə əl-Beyt dedikdə, ailə qohumluğu yox, “gizli elmə, biliyə və hikmətə malik ailə” (“Beyt əl-elm vəl-marifət vəl-hikmət”) nəzərdə tutulur ki, bu da Quranın batini mənasını bilənlər mənasındadır. Sufizmdə əl-Beyt [L-BT] rəmzi yəhudi seçilmişlərinin levit [LVT] rəmzi ilə eyni mənalıdır. Tövratda, Allah levitləri - “Mənim levitlərim” adlandırır ki, bu da onların Allahın seçilmişlərinin nəsli olması anlamındadır.

Sufizmdə “Allahdan başqa ilahi yoxdur və Məhəmməd onun Rəsuludur” şəhadəti daha dərin mənalara malikdir. Batinilikdə Rəsul [RS-L] rəmzi Rus-Eli [RS-L] kimi də oxunur ki, bu da İsrail [SR-L] rəmzi ilə eyni mənalıdır və “Osiris/Usiri Allahının eli” fikrini ifadə edir. Quranda Rus, Rəsul rəmzləri - Ress əshabi və Ressli kimi də qeyd olunur (43). Belə çıxır ki, “Allahdan başqa ilahi yoxdur və Məhəmməd onun rəsuludur” şəhadəti - “İlkin materiyadan başqa həyat verən enerji yoxdur, Məhəmməd - ondan yaranmış göydəki Osiris-Elidir (ruhlar dünyasıdır)” mənasını verir. Mühiddin ibn Ərəbi, əl-Qəzali, Fəzlullah Nəimi və s. kimi məşhur sufilər də Məhəmməd peyğəmbəri – bədənində ruhlar dünyası yaradılmış kosmik insan kimi təqdim edirlər. Mühiddin ibn Ərəbi “Füsus-ül Hikəm” adlı əsərində “Din” sözünün yerinə “Əl” sözünü işlədir ki, bu da İslam dininin göydəki El mənasında olması deməkdir. İbn Ərəbi bu Elin Azər oğlu İbrahim nəslinə verilməsini də xüsusi qeyd edir (44).

Ümumiyyətlə, ibn Ərəbinin və Quranın (22:78) yazdıqlarından belə çıxır ki, müsəlmanlıq Məhəmməd peyğəmbərdən yox, Azər oğlu İbrahim peyğəmbərdən başlanır. Bu isə o deməkdir ki, musəvilik, xristianlıq və islam – çox qədim vahid bir dinin hissələridir. Latınca “Religio” kimi yazılan “Din” sözünü Laktansiya - “Allahla vəhdət”, “Allahla birləşmə” kimi də mənalandırır. Sufizmdə “Allahla birləşmə”, “Allahla vəhdət” – Bəqa və Xulul rəmzləri ilə qeyd olunur ki, buradakı Bəqa rəmzi - tərikə yolunu gedən türkün (türük) bəglik məqamını bildirir. Xulul rəmzi isə islamda «ittihad» – «birləşmə», «axma» mənasını verən terminlə eyni mənalı hesab olunur. İttihad, yəni «ittihad əl-ləhut bi-n-nasut» rəmzi, insanın, İlahi mahiyyət olan ilkin materiya ilə birləşməsi deməkdir. Sufizmdə Xulul [XLL] rəmzi Allah [LLH] kəlməsi ilə də eyni mənalıdır. Bu isə o deməkdir ki, Allah, Din deyəndə, ilkin materiya ilə vəhdət təşkil edən qədim Misirin Ra-Amon Allahı və onun göydə yaratdığı Qeb cənnəti başa düşülməlidir. Sufizmdə “Religio” [RLG] rəmzinin “Gilar” [GLR] rəmzi ilə eyni məna verməsi isə onu deməyə əsas verir ki, Allahla vəhdət məhz Gilarda baş vermişdir və bütün dinlər də bu Ellə bağlıdır.

Yazdıqlarımızdan belə nəticə çıxarmaq olar ki, qədim mənbələrdə İsrail (İzrail) dedikdə - Asar/Osiris/Oziri/Azər Allahının göydəki ruhlar dünyası nəzərdə tutulmalıdır. Asar adı – İslamda Rəhman, qədim Misirdə isə Ra-Amon adlandırılan Allahın ləqəblərindən biridir. Ra-Amon Allahı, qədim mənbələrdə “Yuxarı Misir” adlandırılan göy dünyasının hesabına, iki dünyada fövqəladə qüdrətə sahib olmuş və ölümsüzlük qazanmışdır.

Rus mənbələrində də rus çarlarının özlərini - “Ata qanının haqqı ilə” şah, imperator adlandırması, onların Ra-Amon Allahının törəmələri olması deməkdir: “Mən, Ata qanımın haqqı ilə - həm şah və rusların hökmdarıyam: Öz hakimiyyətimin təntənəli adını, heç bir xahiş və qiymət ilə, heç kimdən satın almamışam; Başqa hökmdara da heç bir qanun ilə mən tabe deyiləm. Lakin, İsaya inanaraq, başqasından xahişlə alınan şərəfə nifrət edirəm”. Yaxud: “Mən təkcə Knyaz, Hökmdar və ya Çar deyiləm, Mən həm də ölçülməz ərazilərimin Böyük İmperatoruyam. Bu ad mənə Allah tərəfindən verilib və digər şahların adları kimi təkcə boş söz deyil: Nə Assuriya, nə Midiya, nə də ki Roma Sezarlarının həqiqətdə belə adlanmağa haqları yox idi... Məgər bütün Avropa monarxları məni İmperator adlandırmır?” (45). Belə iddialar qədim Misir mətnlərində də rast gəlinir: “Mən Harakhty-yə möhkəm qanunlar verəcəm... Mən – öz doğumumda Şaham, heç kimin təyin etmədiyi şahzadəyəm... Mən Fateh olmaq üçün böyüdülmüşəm, Mənim torpağım və mən onun Şahıyam” (46).

Harakhty, yəni Xaraxti [XRXT] rəmzi sufizmdə Xorxut [XRXT] kimi də oxunur ki, bu da Xor, yəni Qor Allahı deməkdir. Xorxut rəmzi bizlərə Oğuz elinin müdriki olan Qorqud [QRQD] kimi də tanışdır. Kitabi-Dədə Qorqudda əsasən gələcəkdə baş verəcək hadisələrdən, dünyanın sonundan danışılır. Bu isə o deməkdir ki, Xaraxti/Qorqud obrazı, axirətdə zühur edəcək və ölmüş Asar/Osiris Allahını dirildəcək qədim Misirin Qor Allahının obrazıdır. Xoraxtinin – “Mən Fateh olmaq üçün böyüdülmüşəm, Mənim torpağım və mən onun Şahıyam” deməsi, onun Mehdi obrazında olması və Asar/Osiris Allahının göydəki ruhlar dünyasının (Albaniya/İsrail) ona verilməsi deməkdir. Buna görə də O, dünyanın yaradılışı zamanı Ra-Amon Allahı tərəfindən müəyyən edildiyi kimi, doğumunda Şahdır. Xaraxtiyə yeni qanunlar verilməsi isə, göydə yaranacaq yeni Dünya və insanlarla bağlanacaq yeni əhd mənasındadır. Əgər nəzərə alsaq ki, Qor/Xor Allahı elə Xoris/Xris, yəni İisus Xristos Allahıdır, aydın olar ki, axirət məhkəməsindən sonra Dünyanın, yəni Aşağı və Yuxarı Misirin Şahı İsa peyğəmbər olacaqdır.

Biz qeyd etdik ki, Albaniya ölkəsi Allah tərəfindən Gelarküni nəslindən kiməsə vəd edilmişdir. Deməli, Qor, yəni Xris/Xristos obrazı Gelarküni nəslindən olmalı və İlahi sirləri bilməlidir. Bilim – Allahla vəhdətdə olan nəsli, adi insanlardan ayıran əsas cəhətdir. İlkin materiyanın qanunlarına görə yalnız bilən Allaha çevrilib, ilkin materiya ilə vəhdətə nail ola bilər. Qədim Misir mətnlərində, Amon Allahının axirətdə gələn və İlahi sirlərdən xəbərdar olan oğlu haqqında yazılır: “Sənin oğlundan... (Şahdan)... başqa özünü dərk edən yoxdur. Sən öz oğluna əzəldən yazdığın taleni və öz qüdrətini verirsən” (47). Bənzər fikir Əyyub peyğəmbərlə bağlı yazılarda da Allah tərəfindən ifadə edilir: “Əlbəttə sən onun sərhədlərinə çatmısan və onun Evinin yolunu bilirsən. Sən ona görə bunları bilirsən ki, sən artıq o vaxt doğulmuşdun və sənin günlərinin sayı çox böyükdür” (48). Bu isə o deməkdir ki, axirətdə gələcək oğul, Dünyanın yaradıldığı zaman yaradılmışdır.

Tövrata görə, Yer və Göyün yaradılışının dördüncü günü, Allah - iki Nursaçan: Böyük Nursaçan - gündüz, Kiçik Nursaçan isə gecə idarə etmək üçün yaradır. Burada Böyük Nursaçan dedikdə, qədim Misirin Amon Allahı ilə birləşərək Ra-Amona çevrilən və axirətədək dünyanı idarə edən Ra günəş Allahı başa düşülməlidir. Kiçik Nursaçan isə Ayın, yəni, axirətdə Günəş Allahı Ra-Amonun yerinə keçən Mehdinin obrazıdır. Yaranışdan sonra Kiçik Nursaçan, yəni Ay Allahının obrazı axirətədək göy aləmində qalaraq öz zamanını gözləyir. Misir mətnlərin birində Allahın oğlu - Ay adlandırılır: “Sən yenilənməni təkrarlayırsan və sən, Ay kimi yenidən çiçəklənirsən – uşaq, sən, Nunun əzəl dövrlərindəki kimi öz-özünü il-ildən cavanlaşdırırsan. (Sənin) doğumun – Xeb-Sedin təkrarlarındadır, bütün həyat sənə daxil olur (birbaşa məna:”Sənin burnuna gəlir”), və sən – bütün torpaqların əbədi şahısan” (49). Ağ məbədin mətnlərində, Allahların başçısı Amon bəyan edir: “Oğul (Mənim) Senurset, Sənin atan Ra-nın istəyi ilə hər iki Torpağın şahlığı sənə məxsusdur”. Digər bir yazıda isə Ra-Amon, öz “cismindən olan oğlu” Xeperkaraya deyir: “Atan Ra, sənin uca - Aşağı və Yuxarı Misirin şahı adını, səni özü ilə vahid cisimdə yaradanda yaratdı” və ya “Yaşasın yaranışı təkrarlayan Qor, Ra-nın oğlu Amenemxet” (50). Bütün bunlar o deməkdir ki, Ra-Amonun yeganə oğlunun doğumu əvvəlcədən, Dünyanın yaradıldığı zaman müəyyənləşdirilmişdir.

Mənbələrdə Ay (İslamın rəmzi) Allahının obrazı Xarrandan (Arran) başlanır və Sin adlanır. Devid Rol qeyd edir ki, mənbələrdə İl-Amurru kimi yazılan Əhdi-Ətiqdəki El Allahı, patriarxal dövründə təbii olaraq Xarrandan olan Sin Allahı ilə eyniləşdirilirdi. El [L] rəmzi isə, ifrat nizari şiələrinin Allahla eyniləşdirdiyi imam Əli [L] obrazı (Əli-İlahi) ilə eynidir. Sufizmdə imam Əli və İsa peyğəmbər eyni obraz kimi çıxış edir. Qurana görə, Allah, Adəmdən sonra yalnız İsa peyğəmbəri özünün “Kün!”, yəni “Ol!” əmri ilə yaratmışdır. Deməli, İsa obrazı da “Kün!” rəmzi ilə, yəni Gelarküni ilə bağlıdır. Lakin El [L] və Əli [L] rəmzləri eyni zamanda Albaniyanın digər adı olan Alu [L] rəmzi ilə də eynidir və bu Alu, yazdığımız kimi Gelarküni nəslindən kiməsə əbədi verilmişdir.

Quranda deyilir ki, İsa peyğəmbər açıq nişanələrlə, yəni insanları fikir ayrılığına salan kamil elmlə, müdrikliklə gələcək (51). Bu isə o deməkdir ki, İsa peyğəmbər qədim sirləri açaraq bütün suallara izah verəcək və bütün dinlərin bir olduğunu sübut edəcəkdir. Xristianların “Siluanın nəsihətləri” adlı yazıda deyilir: “Xristos (İsa) – həyatın həqiqi işığı və günəşidir. Günəş, bədənin gözlərinə işıq vermək üçün çıxdığı kimi, Xristos da bütün ağıl və ürəkləri nurlandırır”. Sebeos, İsa peyğəmbər haqqında danışanda, xüsusi qeyd edir ki, o yarı insan yarı Allah idi. Belə çıxır ki, İsa obrazı həqiqətən də qədim Misirin Qor Allahının obrazıdır. Mənbələrə görə, hələ Dünyanın yaranışı zamanı, onun üçün Yuxarı Misirin, yəni Asar-Elinin - İsrailin taxtı hazırlanmışdır və o öləndən sonra, onun ruhu göyə qalxaraq Ra günəş diski ilə birləşəcək və Ra-Amon Allahının doğumu təkrarlanacaq. Bundan sonrakı zamanın şahı isə İsa peyğəmbər olacaqdır. O yerdə ədalət məhkəməsi quracaq və Asar/Osiris Allahını dirildəcək. Mənbələrdə “Osirisin (İsanın) ölümü və dirilməsi” dedikdə, göy cənnətinin məhz bu yenilənməsi nəzərdə tutulur.

Asar (Osiris) Allahının ölümü və dirilməsi digər mənbələrdə Attis, Adonis, Tammuz, Kibela və s. Allahların ölüb dirilməsi kimi qeyd olunur və bu bayram “Gilar bayramı” adlanırdı (52). Bu isə ona işarədir ki, Həzrəti İsa Gilar elindən olacaqdır və axirətdən sonrakı dövrdə Ra-Amon Allahı - İsrail şahlığını, yəni göydəki Azər Elini məhz ona verəcəkdir.

Axirət yaxınlaşdıqca, İsrail şahlığının kimə veriləcəyi məsələsi də ortaya çıxmışdır. Tövrata görə, Allah əhd etmişdir ki, bu şahlığı – Gelarkünidən və İsrail yəhudilərindən, yəni Azər elinin Gilar türk bəglərindən olan və İlahi sirləri bilən bir nəfərə əbədi verəcəkdir. Kimin bu taxta sahib olacağını isə təbii ki, zaman göstərəcəkdir.

Ədəbiyyat

1. Firdovsi, “Şahnamə”, B., 1987, səh. 20
2. Firudin Gilar Bəg,   http://www.gilarbeg.com
3. Платон, «Политик», 269 С
4. Ə. Rəcəbov, Y. Məmmədov, “Orxon – Yenisey abidələri”, B, 1993, səh. 104,134
5. «Kitabi-Dədə Qorqud», B., 1988, səh.106,110,111,74,58,38,74
6. Род I, 6:15; III, 3:5 ; Лют. II, 1:1 və s.
7. «Книга Велеса», С-П., 2000, səh.93,95,157, 191
8. Библия, Лев.17:11
9. Библия, Деян.17:26
10. Библия, Иезек.31:3-9
11. «История Древнего Востока», I cild, М., 1983, səh.169
12. Г. В. Носовский, А. Т. Фоменко, «Империя», М., 2000, səh.135,143,144
13. «Kitabi-Dədə Qorqud», B., 1988, səh.42,55,63,68,94,91,126
14. Библия, Быт.19:24, 22:6, Исх.3:2
15. Библия, Лев.6:12,13
16. Библия, Быт. 2:6-8
17. Мифологический словарь, М., 1990
18. «Талмуд», Санк-Пет., 1903, V cild, səh.3
19. Д. Рол, «Генезис цивилизации. Откуда мы произошли…», Эксмо, М., 2002, səh.248
20. Б. А. Тураев, «История Древнего Востока», Л., 1935, I cild, səh. 135,126
21. Б. А. Тураев, «История Древнего Востока», Л., 1935, II cild, səh.92
22. Д. Рол, «Генезис цивилизации. Откуда мы произошли…», Эксмо, М., 2002, səh.459,408
23. Дэвид Рол, «Утраченный Завет», sayt:  http://lib.rus.ec/b/328508/read
24. Дэвид Рол, «Утраченный Завет», sayt:  http://lib.rus.ec/b/328508/read
25. Azərbaycan tarixi üzrə qaynaqlar”, B.,1989, səh.111
26. Библия, Быт.28:16-19
27. Библия, Второзак., 1: 6-8
28. Ал Газали, “Воскрешение наук о вере” М., 1980, səh.29
29. Г. А. Гейбуллаев, «К этногенезу Азербайджанцев», Б., 1991, səh.215
30. “История Иранского государства и культуры”, М., 1971, səh.305
31. Р. Фрай, «Наследие Ирана», М., 1972, səh.286
32. М. Бойс, «Зороастрийцы», М., 1987, səh.150
33. «История Древнего Востока», I cild, М., 1983, səh.281
34. Э. Э. Урбах, “Мудрецы Талмуда”, Исраэл, 1989, səh.60
35. М. Бойс, Зороастрийцы, М., 1987, səh.107
36. Аль Куфи, «Китаб аль Фитух»
37. Фирудин Гилар Бек, http://gilarbek.blogspot.com/search?updated-min=2012-01-01T00:00:00-08:00&updated-max=2013-01-01T00:00:00-08:00&max-results=50
38. Дэвид Рол, «Утраченный Завет», sayt:  http://lib.rus.ec/b/328508/read
39. А. Л. Хосроев, «Александрийское христианство», М., 1991, səh.110
40. Б. А. Тураев, “Древний Египет”, изд. "Огни", Петроград., 1922, səh.123
41. Э. Е. Кормышева, «Религия Куша», М., 1984, səh.71,74,76,112,146
42. Quran, 27:76,77, 45:16, 2:47,122,40,44:32, 45:16, 6:165
43. Quran, 25:38, 50:12-14
44. Ибн Араби, «Геммы мудрости», sayt: http://www.iph.ras.ru/~orient/win/publictn/bezels/ogl.htm
45. Г. В. Носовский, А. Т. Фоменко, «Новая хронология Руси, Англии и Рима», М., 2001, səh.567
46. Г. В. Носовский, А. Т. Фоменко, “Империя”, М., 2000, səh.593
47. Г. Франкфорт, Г. А. Франкфорт, Дж. Уилсон, Т. Якобсен, “В преддверии философии”, М., 1984, səh.84
48. Библия, Иов 38:20-21
49. О. И. Павлова, “Амон Фиванский”, М., 1984, səh.58
50. О. И. Павлова, “Амон Фиванский”, М., 1984, səh.61,50
51. Quran, 43:63
52. Е. Ярославский, «Как родятся, живут и умерают Боги», М., 1941, səh.83,86

Фирудин Гилар Бек

www.gilarbeg.com

                                                                             gilar@mail.ru